Kronik hemodiyaliz hastalarında nazal mukosiliyer klirens ve enfeksiyon sıklığının incelenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MÜBERRA SANCAK

Danışman: Süleyman KARAKÖSE

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET Amaç: Bu çalışmanın amacı, kronik hemodiyaliz tedavisi gören hastalarda nazal mukosiliyer klirens süresini değerlendirmek ve nazal mukosiliyer klirens süresinin demografik özellikler, komorbid hastalıklar (diyabet, hipertansiyon gibi) ve enfeksiyon sıklığı ile ilişkisini incelemektir. Metot: Konya Şehir Hastanesi'nde yapılan bu çalışmaya, 50 hemodiyaliz hastası ve 29 sağlıklı bireyden oluşan bir kontrol grubu dâhil edilmiştir. Katılımcıların nazal mukosiliyer klirens süreleri sakkarin testi kullanılarak ölçülmüştür. Mukosiliyer klirens süreleri haftanın ilk hemodiyaliz seansı öncesinde ve takip eden hemodiyaliz seansının sonrasında olmak üzere 2 kere ölçülmüştür. İstatistiksel analizler SPSS(Statistical Package for the Social Sciences) programı ile gerçekleştirilmiş; tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra bağımsız grupların karşılaştırılması için t-testleri ve Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. p-değeri 0,05). Ancak, hipertansiyon tanısı olan hastalarda mukosiliyer klirens çıkış-giriş süre farkı anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p=0,048). Sonuç: Çalışmanın bulguları, hemodiyaliz hastalarında mukosiliyer klirens sürelerinin sağlıklı bireylerle kıyaslandığında anlamlı bir fark göstermediğini ortaya koymuştur. mukosiliyer klirens süresi ile enfeksiyon sıklığı arasında da anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Diyabet varlığının mukosiliyer klirens üzerinde belirgin bir etkisi olmadığı; hipertansiyonun ise sınırlı etkisinin bulunduğu görülmüştür. Elde edilen veriler, mukosiliyer klirensin yaş, cinsiyet ve çoğu biyokimyasal parametrelerden bağımsız olarak stabil kaldığını göstermektedir. Veriler ışığında hastaların volüm kontrolünün sağlanması amacıyla yeterli ultrafiltrasyon yapılmasının, nazal mukosiliyer klirens değerini kötüleştirse de, kronik böbrek hastaları için daha büyük önem arz ettiğini, hemodiyaliz çıkış mukosiliyer klirens – hemodiyaliz giriş mukosiliyer klirens süreleri farkının enfeksiyon sıklığı ile ilişkili olmadığını göstermiştir. Bu sonuçların doğrulanması için daha geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Anahtar kelimeler: Kronik hemodiyaliz, nazal mukosiliyer klirens, enfeksiyon sıklığı, diyabet, hipertansiyon.