Akciğer kanseri hastalarında tedavi yanıtının PET-BT'de hopkins kriterleri ile değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ATATÜRK GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, GÖĞÜS HASTALIKLARI VE TÜBERKÜLOZ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CANAN CELEP
Danışman: Ayperi ÖZTÜRK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Akciğer kanseri tarama, tanı ve tedavilerdeki gelişmelere rağmen dünyada kanser ölümlerinde birinci sırada gelmektedir. Çalışmamızla akciğer kanseri hastalarında tedavi yanıtının değerlendirilmesinde rutinde önerilmeyen PET-BT'nin, basit ve kolay uygulanabilen görsel değerlendirme kriterlerinden Hopkins Kriterleri ile değerlendirilmesinin hastaların sağkalımı üzerine etkisini incelemeyi, böylece tedavi yanıt değerlendirmede ve takip protokollerini şekillendirmede kullanılabilirliğini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız retrospektif planlanmıştır. 2018-2020 yıllarında hastanemizde akciğer kanserli tanısı alıp, birinci aşama tedavisi biten hastalardan 6 ay içinde hastanemizde PET-BT görüntüsü çekilen ve takipte ortalama 3 ay içinde 2. kontrol görüntüsü olan hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastalar tedavi öncesi evrelenip, aldıkları tedavinin türü, tedavi bitim tarihleri kaydedildi. Tedavi sonrası PET-BT görüntüleri Hopkins skoru ile skorlanıp 1, 2, 3 ise negatif gruba, 4, 5 ise pozitif gruba dahil edildi. Skorlama sonrası hastaların tedavi alıp almadığı, tedavi almama nedenleri ve 2. görüntülemenin çeşidi ve progresyon durumu değerlendirildi. Hastalar Hopkins skorlarına ve evrelerine göre 2 yıllık sağkalım açısından değerlendirildi. Bulgular: Çalışma toplam 216 hastayla gerçekleştirildi. Hastaların %85.6'sı (n=185) erkekti. Genel yaş ortalaması 609'du. Hastaların %34.3'ü (n=74) skuamöz hücreli karsinom, %32.9'u (n=71) adenokarsinom, %22.7'si (n=49) KHAK, %10.2'si (n=22) KHDAK, NOS tipindeydi. Hastaların %8.3'ü (n=18) Evre I, %15.3'ü (n=33) Evre II, %34.7'si (n=75) Evre III, %41.7'si (n=90) Evre IV idi. Tedavi bitimi ile kontrol PET-BT arası interval 95 62 gündü. Kontrolde istenen PET-BT'lerin %42'si progresyon şüphesiyle istenmişti. Hastaların %36.1'i (n=78) Hopkins negatif, %63.9'u (n=138) Hopkins pozitifti. Hastaların %22.7'sinde (n=49) yeni metastaz saptandı. Hastaların lezyon boyutu, evreleriyle Hopkins skorları arasından istatistiksel bir anlam saptandı (p<0.05). Histolojik tip, progresyon şüphesiyle istenip istenmemesi, primer lezyonun SUVmaks'ı ile istatistiksel bir ilişki kurulamadı. Hopkins + grupta tedavi almayan %42 (n=58)'lik grubun %34.5'i progrese olurken %65'inde progresyon izlenmedi. Hastalardan %41.7'si (n=90) 2 yılı sağ tamamlayabildi. Hastaların Hopkins skorları ve sağkalımları arasındaki ilişki istatistiksel anlamlı bulundu (p<0.001). Ortalama sağkalım süresi 482 16 gündü. Erken evre, lokal ileri evre, metastatik hastalık gruplarında sağkalımla istatistiksel ilişki saptandı (p=0.030, p=0.001, p=0.008). Sağkalımlar 600 29, 507 25, 394 27 gün bulundu. Sonuç: Akciğer kanserinin tedavi yanıtının PET-BT'de Hopkins kriterleri ile değerlendirilmesi, kolay, hızlı, güvenilir bir yöntemdir. Sağkalımı öngördüğü için Hopkins pozitif hastaların daha yakından takip edilmesi potansiyel kurtarılabilir hastaların tedavisini yeniden şekillendirebilir.