Mamografi taramasında uygulanan duygusal özgürleşme tekniği'nin algılanan ağrı, durumsal kaygı ve memnuniyet üzerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EBELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SÜMEYYE KÖSE
Danışman: Handan ÖZCAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırma, mamografi taramasında uygulanan Duygusal Özgürleşme Tekniği'nin (EFT) kadınların algılanan ağrı, durumsal kaygı ve memnuniyet düzeyleri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma, Kasım 2024 - Mayıs 2025 tarihleri arasında Pendik İlçe Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezi (KETEM) kurumunda yürütülmüştür. Katılımcılar basit rastgele örnekleme yöntemiyle EFT grubu (n=47) ve kontrol grubuna (n=47) ayrılmıştır. Veriler; İşlem Öncesi ve Sonrası Bilgi Formu, Durumluk Kaygı Envanteri, Görsel Analog Ölçeği, Subjektif Deneyim Birimi Skalası, Yaşam Bulguları İzlem Formu ile toplanmıştır. EFT grubuna mamografi öncesi 20-30 dakika EFT uygulanmış; kontrol grubuna ise rutin bilgilendirme yapılmıştır. Bulgular: Gruplar arasında sosyodemografik özellikler açısından anlamlı fark saptanmamıştır. EFT grubunun işlem sonrası Durumluk Kaygı Envanteri puanları ve işlem sırasındaki ve sonrasındaki ağrı düzeyleri kontrol grubuna kıyasla anlamlı şekilde daha düşük; memnuniyet düzeyleri ise daha yüksek bulunmuştur (p<0,001). EFT müdahalesi, ikinci ve üçüncü ölçümlerde sistolik kan basıncında (p=0,017; p=0,049) ve vücut ısısında (p<0,001; p=0,002) düşüşe; oksijen satürasyonunda ise artışa (p<0,001) yol açmıştır. Ayrıca, EFT grubunda ikinci ölçümde diyastolik kan basıncında anlamlı bir azalma saptanmıştır (p=0,043). Sonuç: Duygusal Özgürleşme Tekniği, mamografi taramasına katılan kadınlarda ağrı ve kaygıyı azalttığı, memnuniyeti artırdığı; ayrıca bazı yaşam bulgularında (kan basıncı, vücut ısısı, oksijen satürasyonu) olumlu değişikliklere yol açtığı görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Ağrı, Duygusal Özgürleşme Tekniği, Kaygı, Mamografi, Memnuniyet