Çevresel etkenlerin COVID-19 yayılımına olan etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMET SALİH TOPALOĞLU
Danışman: Özgür SÖĞÜT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç Hastanemiz Acil Tıp Kliniği'ne başvuran moleküler yöntemlerle doğrulanmış COVID-19 hastalarında iklim göstergeleri (hava sıcaklığı, nem oranı, rüzgâr hızı) ile vaka sayısı ve mortalite arasında bir ilişki olup olmadığının araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem Halk Sağlığı Yönetim Sistemi üzerinden yapılan retrospektif taramada 01 Haziran 2020-28 Şubat 2021 tarihlerini kapsayan 39 haftalık dönemde hastanemize başvuran ve moleküler yöntemler ile doğrulanmış COVID-19 vakası sayısı ile İstanbul'da meteorolojik değişkenleri içeren günlük veriler toplandı. İstanbul Meteoroloji 1. Bölge Müdürlüğü'nden alınan günlük hava durumu verileri kullanıldı. Çalışmaya dâhil edilen iklim (hava) göstergeleri olarak; ortalama sıcaklık, minimum sıcaklık, maksimum sıcaklık, ortalama nispi nem ve rüzgâr hızı alındı. İklim göstergeleri ile COVID-19 vaka sayısı ve hastalığın klinik sonlanımı arasındaki korelasyon analiz edildi. Bulgular Çalışmaya dâhil edilen toplam 169,058 hastanın 89091'u (%52,70) erkek ve 79967'si (%47,30) ise kadın olup; yaş ortalaması 39,74 ± 11,60 (aralık, 18-92) idi. Toplam 354 hasta vefat ederken, ölüm hızı %0,21 olarak tespit edildi. Yapılan korelasyon analizinde toplam hasta sayısı ile iklim göstergelerinden ortalama sıcaklık, maksimum sıcaklık ve minimum sıcaklık değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönde ilişki tespit edildi (ortalama sıcaklık: rho= -0,734, p<0,001; maksimum sıcaklık: : rho= -0,696, p<0,001; minimum sıcaklık: rho= -0,748, p<0,001). Ek olarak, toplam hasta sayısı ile ortalama nispi nem değeri arasında anlamlı ve pozitif yönde ilişki saptandı (rho= 0.399 ve p=0.012). Ancak, toplam hasta sayısı ile rüzgâr hızı değeri arasında anlamlı bir korelasyon bulunmadı (rho=0.214 ve p=0.190). Benzer şekilde, vefat sayısı ile iklim göstergelerinden ortalama sıcaklık, maksimum sıcaklık ve minimum sıcaklık değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönde ilişki tespit edildi (ortalama sıcaklık: rho= -0,654, p<0,001; maksimum sıcaklık: rho= -0,675, p<0,001; minimum sıcaklık: : rho= -0,646, p<0,001). Buna karşın, vefat sayısı ile ortalama nispi nem ve rüzgâr hızı değerleri arasında anlamlı bir korelasyon bulunmadı (ortalama nispi nem: rho= -0,239, p=0.142; rüzgâr hızı: rho=0,031, p=0.850). Yine, ölüm hızı ile iklim göstergelerinden ortalama sıcaklık, maksimum sıcaklık ve minimum sıcaklık değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönde ilişki tespit edildi (ortalama sıcaklık: rho= -0,375, p=0,019; maksimum sıcaklık: rho= -0,429, p=0,006; minimum sıcaklık: rho= -0,352, p=0,028). Ancak, ölüm hızı ile ortalama nispi nem ve rüzgâr hızı değerleri arasında anlamlı bir korelasyon bulunmadı (ortalama nispi nem: rho= 0,158, p=0.337; rüzgâr hızı: rho=0,003, p=0.988). Sonuç Çalışmada elde edilen bulgular ışığında 39 haftalık izlem süresince ortalama sıcaklık, maksimum sıcaklık ile minimum sıcaklık değerlerinin düşük seyrettiği ve ortalama nispi nem değerinin yüksek seyrettiği dönemde COVID-19 vaka sayısında artış olduğu söylenebilir. Buna paralel olarak ortalama sıcaklık, maksimum sıcaklık ve minimum sıcaklık değerlerinin düşük olduğu dönemde COVID-19 ölüm hızında artış izlenmiştir.