Meme cerrahisi sonrası meme başı ve areolada (nipple-areolar compleks NAC) oluşan duyusal değişiklikler


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KHADIJA MUSTAFAYEVA

Danışman: Ahmet Oğuz HASDEMİR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Kadınlar meme koruyucu cerrahi (MKC) ve kitle eksizyonu operasyonları sonrası meme duyusunun korunmasından ziyade, memenin deformite, asimetri gibi şekilsel yanlarıyla daha çok ilgilenirler. Duyusal kayıplar ya da değişiklikler kadınların yaşam kalitelerini olumsuz yönde etkilemektedir. Bu çalışmada meme cerrahisi geçirmiş fertil dönem kadınlarda, NAC'de, insizyonlar sonrası oluşan duyusal nörolojik hasarın diğer meme ile karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Meme cerrahisi geçiren 18-50 yaş arası 49 hasta'da NAC'deki duyu değişiklikler patoloji, anamnez, fizik muayene, duyu testleri (ince dokunma, kaba dokunma, ağrı, sıcak ve soğuk duyuları), pilomotor refleks ile areola ereksiyonu ve dokunma duyusu Semmes-Weinstein monofilaman testi ile değerlendirildi. Bulgular diğer meme ile karşılaştırıldı. insizyon tipi ile (circumareolar ve radier) his kayıplarının derecesi arsındaki ilişki incelendi. Bulgular: Çalışmaya katılan 49 hastanın yaş ortalaması 42,7±8,6 idi. Hastaların 8'inde radier, 41'inde circumareolar insizyon vardı. Hastaların tümünde cerrahi girişim yapılan meme ile diğer meme arasında his kaybı açısından anlamlı fark mevcuttu.49 hastadan 32 hasta sağ memeden,17 hasta sol memeden opere olmuştu. Opere olunan hastaların 8-i radier 41-i circumareolar insizyonlu idi. Somatik duyusal testlerden ince dokunma (p=0,017), soğuk (p=0,035) ve Semmes-Weistein monofilaman (p=0,003) testlerinde insizyon türü kıyaslandığında istatiksel anlamlı fark vardı. Radier kesi ile ameliyat edilen hastalarda bu duyular daha net algılandı. İki kesi kıyaslandığında sağlam ve opere memeler arasında, özellikle insizyonun olduğu kadranlarda tüm duyusal testlerde fark istatiksel açıdan anlamlı idi (p< 0,05). Opere ve sağlam memede Semmes-Weistein testi ve ince dokunma arasındakı fark, kesi türüne bağımlı olarak anlamlı idi (p<0,05). Opere ve sağlam meme karşılaştırıldığında ise ince dokunma,sıcak testi ve Semmes- Weistein testi anlamli saptandı (p< 0,05). Sonuç: Çalışmamızda meme cerrahisi sonrası NAC`da his kayıplarının olduğu (p<0,05), radier insizyonlarda circum-areolar insizyonlara göre bu kayıpların çok daha az olduğu saptandı (p< 0,05). Bu sebeple insizyon seçimi öncesi hastanın estetik beklentilerinin, kaygılarının yanı sıra duyusal kayıpların göz önünde bulundurulması ve bunun hastalar ile paylaşılmasının uygun olacağı kanaatindeyiz. Yaştan bağımsız olarak kitle eksizyonlarında radier insizyonların seçilmesi duyuların korunması açısından yararlı olacaktır. Anahtar Kelimeler: Meme cerrahisi, Meme başı ve areola, Duyusal bozukluk,