Psikoz risk sendromları için yapılandırılmış görüşme'nin (PSİG) (structured ıntervıew for psychosıs-rısk syndromes-sıps) Türkçe geçerlilik ve güvenilirliği

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAKIRKÖY PROF. DR. MAZHAR OSMAN RUH SAĞLIĞI VE SİNİR HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞEGÜL TONYALI

Danışman: Gül KARAÇETİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

GİRİŞ VE AMAÇ: 20 yılı aşkın süredir mental bozukluklarda erken müdahale ve önleme çalışmaları, tıbbın diğer branşlarında olduğu gibi ruh sağlığı uygulamalarında da önem kazanmıştır. Riskli mental durum kapsamında, uzun dönem sonuçlarında çoklu alanlarda işlevsellik kayıplarının görüldüğü şizofreninin "prodromal" döneminin tanımlanmasına yönelik ilk ve en çok kullanılan diagnostik görüşmelerden birisi SIPS görüşmesi (Structured interview of Psychosis Risk Syndromes) dir. Bu çalışmayla birkaç altın standart değerlendirmeden birisi olan ve literatürde psikoz prodromu ile ilgili çalışmalarda en çok kullanılan görüşme olan bu görüşmenin Türk dili ve toplumundaki geçerlilik ve güvenilirliğinin gösterilmesi amaçlanmıştır. YÖNTEM: Çalışmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi kliniğine Ekim 2019 - Mayıs 2020 tarihleri arasında herhangi bir psikiyatrik semptoma yönelik yardım arayışıyla başvuran 12-18 yaş aralığındaki sıralı 140 ergen dahil edilmiştir. Katılımcılara, prolinguistik uyarlama sonrası "SIPS Türkçe" görüşmesi uygulanarak sonuçlarına göre psikotik sendrom, psikoz risk sendromu ve klinik kontroller olacak şekilde 3 grup oluşturuldu. Ek olarak "Okul Çağı Çocukları için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi- Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli (ÇDŞGÇ-ŞY)", Pozitif ve Negatif Semptom Ölçeği (PANSS) ve sosyodemografik veri formu görüşmeci tarafından uygulandı. Katılımcılara Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) ve Çocuklarda Anksiyete Bozuklukları Tarama Ölçeği doldurtuldu. Demografik veriler ve ölçüm araçları vaka ve kontrol grupları açısından karşılaştırıldı. Cronbach alfa hesaplandı, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi yapıldı. ROC analizi uygulandı. BULGULAR: Çalışmada psikotik sendrom ve prodromal sendromu olan 79 vaka ve 71 kontrol (psikotik veya prodromal sendromu olmayan) değerlendirilmiştir. Tüm örneklem yaş ortalaması 14.7 ± 1.6 olup vaka ve kontrol grupları arasında anlamlı fark saptanmamıştır. Komorbidite değerlendirmesinde, depresif bozukluk (p=0.006), anksiyete bozuklukları (p=0.04), yeme bozukluğu (0.06), geçmiş OKB (p=0.02), geçmiş TSSB (p=0.01) ve geçmiş mani atağı (p=0.04) varlığı vaka grubunda kontrol grubundan anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Prodromal Semptomlar Ölçeği (SOPS)/(t) (tüm ölçek) örneklem ortalama puanı 2.4 ± 1.1'dir. Bu çalışmada SIPS/Türkçe görüşmesinin ana ölçeği olan Prodromal semptomlar ölçeği (SOPS) faktör yapısı, önceki çalışmalardan farklı olarak şizofreni teorik alt yapısına uygun şekilde "pozitif semptomlar", "negatif semptomlar" ve "dezorganize semptomlar" olacak şekilde 3 boyuttan oluşmaktadır. Doğrulayıcı faktör analizinde G3 iteminin faktör yükünün düşüklüğü nedeniyle analizlerden dışlanarak elde edilen modelin uyum indekslerinde düzelme izlenmiştir. Prodromal semptomlar ölçeğinin (SOPS) yapı geçerliliği, eş zamanlı geçerliliği, ayırt edici geçerliliği, örtüştürücü geçerliliği, iç tutarlılık analizi ile güvenilirliği mevcut bulunmuştur. Receiver Operation Caracteristic (ROC) analizi ile SOPS (t) için eğri altı alan (AUC) 0.92 olup mükemmel seviyede; duyarlılığı %81, özgüllüğü %90 olup yüksek derecede saptanmıştır. Prodromal semptomlar ölçeğinin (SOPS)/YP alt ölçeği için hesaplanan AUC 0.89'dur ve iyi seviyede olarak değerlendirilmiş; duyarlılık %77.2, özgüllük %88.7 olup, kesim değeri 12'dir. SONUÇ: Structured Interview of Psychosis Risk Syndromes (SIPS)/Türkçe görüşmesi Türk çocuk ve ergen populasyonunda geçerli güvenilir ve uygulanabilir bir görüşmedir. Bildiğimiz kadarıyla SIPS görüşmesi ana ölçeği olan Prodromal Semptomlar Ölçeği (SOPS) faktör yapısının, çocuk ve ergen yaş grubunda incelenerek bu populasyonda semptomatolojik bakış açısıyla değerlendirildiği ilk kontrollü çalışmadır.