Pilonidal sinüs hastalığının tedavisinde kristalize fenol ve sıvı fenol uygulamasının sonuçlarının karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA DEMİR
Danışman: Bülent GÜLEÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Pilonidal sinüs hastalığı, sıklıkla genç erişkin erkek popülasyonda gözlenen, günlük yaşantıyı oldukça olumsuz etkileyen şikayetlere neden olan bir hastalıktır. Günümüze kadar çeşitli cerrahi ve cerrahi dışı tedaviler tanımlanmıştır. Cerrahi tedavilerde komplikasyon ve nüks oranlarının yüksek olması, günümüzde cerrahi dışı ve minimal invaziv işlemlere yönelim oranını arttırmıştır. Fenol uygulaması, kristalize veya sıvı formda uygulanabilen cerrahi dışı bir yöntemdir. Çalışmamızda, fenol işleminin, kristalize ve sıvı formda uygulamaları arasında klinik sonuçlar açısından fark olup olmadığını karşılaştırmayı planladık. Gereç ve Yöntem: Sağlık Bilimleri Üniversitesi Sultan 2. Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniğinde Temmuz 2017 ile Temmuz 2019 tarihleri arasında fenol uygulamasıyla tedavi edilmiş 102 hasta incelemeye alındı. Geçirilmiş operasyon öyküsü olan ve takip verileri eksik olan hastalar çalışmadan çıkarıldıktan sonra kristalize fenol uygulanan 40, sıvı fenol uygulanan 40 hasta olmak üzere toplam 80 hasta değerlendirildi. Kontrol muayenelerinde hastalar sorgulanarak ve gözlemlenerek kaydedilen veriler retrospektif olarak incelendi. Birincil çıkarım olarak uygulama sonrası birinci ayda gruplar arası iyileşme oranlarının karşılaştırılması ele alındı. İkincil çıkarım için işlem sonrası gruplar arasında komplikasyon oranları, işlem öncesine göre şikayetlerinin devamlılığı ve birinci yıl sonunda rekürrens durumu karşılaştırılarak değerlendirildi. Verilerin analizinde, parametrik ve non-parametrik değerler için Ki-Kare testi, grupların dağılımının analizi için Kolmogorov-Smirnov analizi, non-parametrik değerlerin test edilmesi için Mann-Whitney U testi, tekrarlayan ölçümler için Wilcoxon testi kullanıldı. Sonuçlar %95'lik güven aralığında, anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendi. Bulgular: Kristalize fenol grubunun (Grup 1) ortalama yaşı 25,60±7,16 iken sıvı fenol grubunda (Grup 2) yaş ortalaması 25,78±7,83 olarak mevcuttu. Grup 1'de %12,5 kadın hasta, Grup 2'de ise %22,5 kadın hasta mevcuttu. Grup 1'de %30 oranında, Grup 2'de ise %32,5 oranında işlem öncesi apse drenajı öyküsü vardı. Grup 1'de primer orifis sayısı ortalama 1,50±0,55 iken, Grup 2'de 1,93±1,51 idi. Sekonder orifis sayısı gruplara göre sırasıyla 0,20±0,41 ve 0,28±0,45 olarak mevcuttu. Grup 2'de %37,5 oranında, Grup 1'de ise %15 oranında erken komplikasyon görüldü. Erken dönem komplikasyonlar sıvı fenol grubunda, kristalize fenol grubuna kıyasla anlamlı olarak yüksek sonuçlandı. Her iki grupta uygulama sonrası ağrı skorunun, uygulama öncesine göre anlamlı olarak azalmış olduğu tespit edildi. İşlem sonrası pansuman süresi, günlük aktivitelere dönüş ve ağrı kesici kullanma ihtiyacı açısından kristalize ve sıvı fenol grupları arasında anlamlı fark saptanmadı. Birinci yılın sonunda Grup 1'de %90 oranında, Grup 2'de ise %95 oranında iyileşme tespit edildi. Ancak gruplar arası iyileşme ve rekürrens oranları arasında anlamlı fark görülmedi. Sonuç: Pilonidal sinüs tedavisinde hem kristalize hem de sıvı formda fenol uygulamasıyla başarılı sonuçlar elde edilmektedir. Fenolün, kristalize ve sıvı formda uygulanması arasında fark yoktur. Her iki yöntem de uygun hastalarda minimal invaziv alternatif bir tedavi yöntemi olarak güvenle ve kolaylıkla gerçekleştirilebilir. Anahtar kelimeler: Kristalize fenol, pilonidal sinüs hastalığı, sıvı fenol