İstanbul ı̇lı̇nde görev yapan aı̇le hekı̇mlerı̇nı̇n sı̇gara ı̇çme durumlarının belı̇rlenmesı̇, meslekı̇ özelı̇klerı̇ ı̇le sı̇gara bıraktırma konusunda bı̇lgı̇ tutum ve davranışlarınının ı̇ncelenmesı̇


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESMA NUR UÇAR

Danışman: Emin PALA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Toplum sağlığının korunmasında önemli rolleri olan Aile hekimlerinin, sigara konusundaki bilgi düzeyleri ve tutumları sigara bırakma konusunda önem arz etmektedir. Aile hekimlerinin bir kısmı mutat birinci basamak hizmetinin yanında, sigara bırakma konusunda sertifika edinerek hastalarına yardımcı olmaktadır. Randomize ve prospektif olarak planladığımız bu çalışmada, İstanbul ilinde görev yapan aile hekimlerinin sigara içme durumlarını ve mesleki özelliklerini belirleyerek, bu durumlarının sigara bıraktırma konusunda bilgi, tutum ve davranışları üzerine etkilerini incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız 10 Şubat 2020 – 20 Ekim 2020 tarihleri arasında İstanbul ilindeki Aile Hekimliği Polikliniklerinde yapıldı. Çalışmaya 272 hekim katıldı ve her katılımcıya Google Formlar aracılığıyla anket uygulandı. Anketler demografik özellikler, sigara bırakma deneyimi, Fagerstrom Nikotin Bağımlılık Testi ve sigara bırakma ile ilgili bilgi ve tutumları ölçen üçlü likert tipi ölçek sorularını içermekteydi. Veriler SPSS 26.0 for Windows programı kullanılarak analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya katılan hekimlerin 143' ü (%52,6) kadın, 129'u (%47,4) erkek ve yaş ortalaması ise 37,8± 8,3 (25-57) idi. Hekimlerin %28,5' i 0-5 yıl arasında görev yapmaktadır. Katılımcıların %58,8' i hiç sigara kullanmamakta ve %16,5' i sigarayı bırakmıştır. Sigara bıraktırma görevini üstlenen hekimlerin 83'ü (%30,5) 'Tütün Bağımlılığı Tedavisi Eğitimi' almadığını ifade etmiştir. Sigara kullanımı ile tütün kullanım durumu arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark yoktur. Hekimlerin sigara bırakma tedavisi konusunda tutum puanı ortalaması 28,86 (15-36) puan olarak tespit edildi. Sonuç: Aile hekimleri sigara bırakma konusunda hastalarını yönlendirmede önemli bir görev üstlenmektedirler. Sigara bırakma tedavisi ile ilgili hekimlerin bilgi düzeyi yeterlidir. Mesleki özelliklerine rağmen kendileri de sigara kullanmaya devam etmektedirler. Sigara tedavisine ilişkin genel olarak olumlu bir tutuma sahiptirler. Hekimler sigara bırakma konusunda kendilerinin sorumluluğunun olduğunu kabul etmektedirler. Sonuç olarak hekimlerin 'Tütün Bağımlılığı Tedavisi Eğitimi' Sertifikası alarak hastalarının sigara bırakma tedavisinde etkin rol oynaması gerekmektedir.