Yapay zeka ile yama (patch) ve deri delme (Skin Prick) test sonuçlarının nesnel yorumlanması: Dermatolog görüşleriyle uyum analizi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KAYSERİ ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURCU ÖZATA
Danışman: Yılmaz ULAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:YAPAY ZEKA İLE YAMA (PATCH) VE DERİ DELME (SKIN PRICK) TEST SONUÇLARININ NESNEL YORUMLANMASI: DERMATOLOG GÖRÜŞLERİYLE UYUM ANALİZİ ÖZET Amaç: Bu çalışmanın amacı, ek bir eğitim veya mühendislik müdahalesi olmaksızın, genel kullanıma açık yapay zekâ (YZ) sistemi olan ChatGPT-5.3'ün yama (patch) ve deri delme testi (Skin Prick Test (SPT)) sonuçlarını değerlendirme performansını incelemek ve uzman dermatolog sonuçlarıyla karşılaştırmaktır. Ayrıca, iPhone 16 Pro Max ve FotoFinder görüntüleme sistemlerinden elde edilen görsellerin YZ'nin değerlendirme başarısı üzerindeki etkisinin analiz edilmesi hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya, Kayseri Şehir Hastanesi Dermatoloji Polikliniği'nde klinik endikasyonla yama testi ve SPT uygulanan, her gruptan 73'er hasta dahil edilmiştir. Standart panellerle yapılan yama testleri 48. ve 72. saatlerde; SPT reaksiyonları ise 15. dakikada iPhone 16 Pro Max ve FotoFinder sistemleriyle standardize koşullarda görüntülenmiştir. Elde edilen veriler; uluslararası kriterlerin sözel ve yazılı tanımlanması ve yama testinde her reaksiyon paterni için birer referans görsel sunulmasının ardından (SPT için referans görsel sunulmamıştır); 48. ve 72. saatlerdeki yama testi ile 15. dakikadaki SPT görüntüleri, ChatGPT-5.3 sistemine analiz ettirilmiştir. Yama testi sonuçları, iki bağımsız kör dermatoloğun değerlendirmeleriyle; SPT sonuçları ise klinisyenin cetvelle ölçtüğü horizontal/vertikal ortalama çaplar ve kategorik (pozitif/negatif) yanıtlar üzerinden YZ ölçümleriyle karşılaştırılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Yama testi değerlendirmelerinde YZ ile dermatologlar arasındaki uyumun alerjen bazında değiştiği ve düşük ile orta düzeyde olduğu saptandı (κ=0,287–0,560; p 0,05). Sonuç: Genel amaçlı YZ sistemleri dermatolojik testlerin değerlendirilmesinde destekleyici bir potansiyel taşımakla birlikte; mevcut haliyle pozitif reaksiyonlar ve klinik kabarıklıkların değerlendirilmesinde tek başına yetersizdir. Daha güvenilir sonuçlar için alana özgü geniş veri setleriyle eğitilmiş ve üç boyutlu (3B) ölçüm teknolojileriyle entegre YZ sistemlerine ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Deri testleri, gözlemciler arası değişkenlik, tanısal görüntüleme, yapay zekâ, yama testleri