İnhalasyon anesteziklerinin farmakokinetik özelliklerinin matematik model kullanarak analizi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, MEDİKAL MODELLEME VE SİMÜLASYON ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDULLAH PEKTAŞ

Danışman: Fatih KARAASLAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Akciğer hava boşluklarının bir yerine iki kompartmandan oluştuğu, ölü boşluk solunumunun alveolar ventilasyonun içinde olduğu, solunum ile genişleyip daralabilen ve solunumun siklik olduğu bir akciğer modeliyle gerçeğe yakın olabilecek bir inhalasyon anestezik farmakokinetik modeli ortaya koymak. Gereç ve Yöntem: Modelin kompartmanları ve kompartmanlara ait diferansiyel denklemler belirlendikten sonra, denklemler Matlab-Simulink 2018b programlama ortamında girdi-çıktı ilişkisi içerisinde birbiri ile bağlantılandırılmıştır. Böylece kaskadlar ve döngüler ortaya çıkmıştır ve bilgisayar ortamında farklı simülasyonlar çalıştırılmıştır. Simülasyon sonuçları, genel anestezi altında alınmış 60 dakikalık gerçek hasta verileri ile karşılaştırılmıştır. Bulgular: Akciğerden kana sevofluran geçişi açısından, ilk on dakikada simülasyon sonuçları klinik çalışmanın % 4-5'i kadar üzerinde olmuş, sonraki on dakika boyunca klinik çalışmayla aynı sonuçları vermiş, sonraki 40 dakikada ise klinik çalışmanın % 4-5'i kadar altında kalmıştır. Sonuç: Klinik çalışma ve model arasında, solunum havasındaki sevofluranın kana geçişi açısından %5 civarında fark olmuştur. Akciğer ölü boşluğun iki ayrı boşluk olarak temsil edildiği ve akciğer hava kompartmanları arasında tidal ventilasyon ile geçişin daha yüksek olduğu yeni bir modelde bu fark daha az çıkabilir. Anahtar Kelimeler: Çoklu kompartmanlı akciğer, Farmakokinetik model, İnhalasyon anesteziği, Sevofluran.