Neonatal sepsiste halp (hemoglobin, albumin, lenfosit ve platelet) skoru ve tam kan sayımından elde edilen inflamatuvar belirteçlerin duyarlılık ve özgüllüklerinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YEDA ZENGİN
Danışman: Aslı OKBAY GÜNEŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Neonatal sepsiste tam kan sayımı, C-reaktif protein (CRP) ve albuminden türetilen inflamatuvar belirteçlerin duyarlılık ve özgüllüklerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. İncelenen biyobelirteçler; HALP skoru (Hemoglobin × Albumin × Lenfosit / Trombosit), nötrofil/lenfosit oranı (NLR), lenfosit/monosit oranı (LMR), trombosit/lenfosit oranı (PLR), sistemik immün-enflamasyon indeksi (SII), sistemik inflamasyon yanıt indeksi (SIRI), CRP/albumin oranı (CAR), pan-immün inflamasyon değeri (PIV) ve nötrofil/albumin oranı (NAR) idi. Yöntem: Bu retrospektif çalışma, Ocak 2020 ile Ekim 2024 tarihleri arasında Prof. Dr. Feriha Öz Acil Durum Hastanesi Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi'ne sepsis tanısı ile yatırılan yenidoğanların verileri kullanılarak gerçekleştirildi. Hastalar önce erken başlangıçlı sepsis (ENS) ve geç başlangıçlı sepsis (GNS) olmak üzere iki ana gruba ayrıldı, ardından her grup şüpheli ve kanıtlanmış sepsis olarak alt gruplara ayrıldı. Şüpheli sepsis tanılı hastalar, sadece laboratuvar sepsisi (CRP > 10 mg/L ve/veya ilk 72 saatte prokalsitonin (PCT) > 20 ng/ml veya 72. saatten sonra > 2.5 ng/ml) olanlar ve klinik ±laboratuvar bulguları olanlar olarak ikiye ayrıldı. Sonuç olarak hastalar üç grupta incelendi: laboratuvar sepsisi (Grup 1), klinik sepsis (Grup 2) ve kültür ile kanıtlanmış sepsis (Grup 3). İnflamatuvar belirteçlerin bu üç gruptaki tanısal performansları ROC analizi ile değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 569 yenidoğanın %53,7'si ENS, %46,3'ü GNS tanısı alındı. ENS'de HALP skorunun sırasıyla 10,50 ve 10,57'nin üzerinde saptanması Grup 1'den ve Grup 2'den Grup 3'ü ayırmada %67,5 duyarlılığa sahipti (sırasıyla AUC: 0,362 %95 GA: 0,254–0,469, p= 0.013; AUC: 0,642 %95 GA: 0,546–0,738, p= 0,005). NLR, ENS grubunda 4,15 ve >4,42 kesme değerleri belirleyici idi. Ayrıca ENS grubunda, PLR (>49,15) ve SII (>376,04) Grup 2'yi Grup 3'ten ayırmada istatistiksel olarak anlamlı bulundu (sırasıyla AUC: 0,378 %95 GA: 0,281–0,475, p=0,016; AUC: 0,385 %95 GA:0,291–0,480, p=0,024). Hem ENS hem de GNS olgularında en yüksek tanısal doğrulukCAR ile elde edildi; >0,27 kesme değeriyle ENS'de %94,1, >0,22 değeriyle GNS'de %100 özgüllükle Grup 1'i Grup 2 ve Grup 3'ten ayırıyordu (ENS: AUC=0,881, %95 GA: 0,787–0,876, p<0,001; GNS: AUC=0,845, %95 GA: 0,773–0,918, p<0,001). Sonuç: Çalışmamızda HALP skoru, NLR, LMR, PLR, SII ve CAR neonatal sepsis tanı ve tedavi takibinde kullanılabilecek ucuz ve ek girişim gerektirmeyen belirteçler olarak öne çıkmıştır. Anahtar kelimeler: HALP skoru, inflamatuvar biyobelirteçler, neonatal sepsis, tam kan sayımı