Akciğer kanserli olgularda D-dimer düzeyi pulmoner tromboemboli tanısını predikte eder mi?
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR DR. SUAT SEREN GÖĞÜS HASTALIKLARI VE CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP ÜMMÜ TURSUN
Danışman: Dursun TATAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Akciğer kanserinde pulmoner tromboemboli (PTE) gelişme riski yüksektir. PTE kanserin mortalite ve morbiditesini artırdığından erken tanı ve tedavi çok önemlidir. D-dimer, hem kanser, hem de PTE'de yüksek seyreden, kanseri olmayan olgularda PTE açısından negatif prediktif değeri yüksek olan bir parametredir. Çalışmamızda, akciğer kanserli PTE kuşkulu olgularda d-dimer düzeyinin tanısal katkısının belirlenmesi amaçlandı. Gereç Yöntem: Hastanemizde 2012-2017 yılları arasında akciğer kanseri tanısıyla izlediğimiz olgular 'retrospektif' olarak incelendi. PTE saptanan 126 kanser olgusu çalışmaya alındı. Akciğer kanseri olup PTE'si olmayan 101 olgu kontrol grubunu oluşturdu. Ekstrapulmoner malignitesi, romatolojik, kronik renal, hepatik hastalığı, gebelik ve enfeksiyonu olan, kontrol grubunda ayrıca, kalp hastalığı, derin ven trombozu (DVT) bulunan, kanda ProBNP değeri yüksek olan olgular dışlandı. Olguların demografik verileri ve kan d-dimer düzeylerine ek olarak, komorbiditeleri, rutin laboratuvar değerleri, tümörün histolojik tipi, evresi, eşlik eden DVT ve ek risk faktörü varlığı kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya toplam 227 akciğer kanseri olgusu alındı. PTE'li grupta 126 olgunun 102'si (% 81) erkek, 24'ü (% 19) kadın olup yaş ortalaması 61,5 (± 8,91) idi. Kontrol grubundaki 101 olgunun 84'ü (% 83,2) erkek, 17'si (% 16,8) kadın olup yaş ortalaması 62,5 (± 8,72) idi. Gruplar arasında yaş, cinsiyet, kanser evresi, komorbidite açısından istatistiksel anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). D-dimer düzeyleri karşılaştırıldığında PTE grubunda d-dimer düzeyi ortalama 4910,67± 5665 ng/dl (median 2916; min. 169- max. 45000 ng/ml) iken, kontrol grubunda ortalama 1917,78± 2122 ng/dl (median 1196; min. 44- max. 1000 ng/ml) bulundu (p<0.05). PTE ile birlikte seyreden akciğer kanseri için 'cut off' değeri belirlenebilirliğine bakıldı. ROC analizinde AUC: 0.726, sensitivite % 67, spesifite % 66,3 bulundu. Anlamlı bir 'cut off' değeri belirlenemedi. PTE'li grupta hemoglobin, hematokrit, protein, albümin, PaCO2, PaO2 düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı düşüklük saptanırken, lökosit, pH, CRP değerlerinde yükseklik saptandı (p<0.05). Sonuç: Akciğer kanserli olup PTE gelişen hastalarda d-dimer değerleri yüksek seyretse de, tanıda yol gösterici olacak bir 'cut off' değeri saptanamamıştır. Anahtar Kelimeler: Akciğer kanseri, D-dimer, pulmoner tromboemboli, PTE