Atopik dermatit ile takipli 2-7 yaş arası çocuklarda ve ailelerinde yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DR. SAMİ ULUS KADIN DOĞUM ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EKİN ÖZSAYDI
Danışman: Serap ÖZMEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Atopik dermatit genelde infant dönemde başlayan, remisyon ve relapslar ile seyreden, temelde kaşıntılı egzemanın olduğu bir deri hastalığıdır ve gerek neden olduğu semptomlarla, gerek gelişen sekonder enfeksiyonlarla yaşam kalitesini etkilemektedir. Görülme sıklığının giderek artması ve kronik bir hastalık olması sebebiyle etkilenen bireylerin ve ailelerinin yaşam kaliteleri de belirgin ölçüde etkilenmektedir. Çalışmamızda atopik dermatit tanısıyla takipli olan 2-7 yaş arası çocuklarda ve ailelerinde yaşam kalitesini değerlendirmeyi ve hastalık şiddeti ile hasta çocuklar ve ailelerinin yaşam kaliteleri arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçladık. METOD: Çalışma grubuna 2-7 yaş (2-4 yaş ve 5-7 yaş) arası 83 atopik dermatit ile takipli çocuk ve aileleri dahil edildi. Aynı sayıda kontrol grubu sağlam çocuk polikliniğine başvuran sağlıklı çocuklar arasından yaş grubuna uygun olarak rastgele seçildi. Atopik dermatit tanısı Hanifin - Rajka kriterlerine dayanarak konuldu. Gruplara dahil olan çocukların anne / babalarına çocukların yaş grubuna uygun olarak (2-4 yaş ve 5-7 yaş) Pediatric Quality of Life Inventory (PedsQL) anketinin Türkçe uyarlaması yapılmış formu ile hastaların yaş grubundan bağımsız olarak 'Dermatolojik Hastalıklara Özgü Aile Etki Ölçeği (DHÖAEÖ)' uygulandı. Anketleri ailelerin doldurması istendi. Hastalık şiddeti Patient-Oriented Scoring Atopic Dermatitis (PO-SCORAD) indeksinin elektronik versiyonu ile değerlendirildi. Primer olarak PO-SCORAD indeksi ile hasta ve ailelerinin yaşam kalitesi arasındaki ilişki değerlendirildi. Sekonder olarak ise hastaların yaşam kalitesi ile cinsiyet, eğitim düzeyi, hastalık süresi, atopi varlığı ve ek alerjik hastalıklar arasındaki ilişki araştırıldı. İstatistiksel analizler için SPSS 22 (ScientificScientificScientificScientificScientific Scientific PackagePackagePackagePackage Package for for SocialSocial Social Social ScienceScienceScience Science) programı programı programı kullanıldı. kullanıldı. kullanıldı. kullanıldı. BULGULAR: PO-SCORAD indeks puanı ile PedsQL yaşam kalitesi arasında 2-4 yaş ve 5-7 yaşta çok zayıf negatif koreleasyon (sırasıyla r= -0.155, p= 0.300; r= -0.241, p= 0.156) saptandı. Beş-yedi yaşta, sadece PO-SCORAD indeks puanı ile fiziksel alt grup puanı arasında anlamlı düşük negatif koreleasyon mevcuttu (r= -0.380 p= 0.022). Beş-yedi yaş alt grubunda PO-SCORAD indeks puanı ile DHÖAEÖ puanı arasında anlamlı düşük pozitif koreleasyon saptandı (r= 0.424, p=0.011). Her iki yaş alt grubunda da (2-4 yaş ve 5-7 yaş) atopisi olan hastaların PedsQL toplam puanları, atopisi olmayanlara göre düşüktü yani yaşam kaliteleri daha kötüydü (sırasıyla p= 0.055; 0.086). İki-dört yaş ve 5-7 yaşta DHÖAEÖ puanı da, atopisi olanlarda olmayanlara göre daha yüksekti yani ailelerinin de yaşam kaliteleri daha kötüydü (sırasıyla p= 0.056; 0.034). İki-dört ve 5-7 yaşta eşlik eden alerjik hastalığı olan olguların, PedsQL toplam puanlarının ek alerjik hastalığı olmayanlara göre daha düşük olduğu yani yaşam kalitelerinin daha kötü olduğu görüldü (sırasıyla p= 0.061; 0.190). Her iki yaş alt grubunda da ek alerjik hastalığı olan hastaların ailelerinin yaşam kalitesi; olmayanlara göre daha kötüydü (sırasıyla p= 0.007; 0.441). TARTIŞMA: Çalışmamızda atopik dermatit şiddeti ile hastaların ve ailelerinin yaşam kalite puanları korele bulunmuştur. Atopisi olan ve ek alerjik hastalığı olan hastaların ve ailelerinin yaşam kaliteleri de olmayanlara göre daha kötü saptanmıştır. Çalışmamız atopik dermatit şiddeti ile hastaların ve ailelerinin yaşam kalitesini değerlenmek amacıyla ülkemizde yapılmış ilk çalışmadır. Anahtar kelimeler: Atopik dermatit, Çocuk Yaşam kalitesi, PO-SCORAD, Aile