Hekimlerde manevi zeka ölçeğinin geçerlilik ve güvenilirlik çalışması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NİDA AKKUŞ

Danışman: Yasemin KILIÇ ÖZTÜRK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı 2011 yılında Kumar ve Mehta tarafından geliştirilen, Erduran ve Ekşi tarafından Türkçe'ye uyarlanarak ergenlerde geçerlik ve güvenirliği incelenen Manevi Zekâ Ölçeği'nin Hekimlerde geçerlilik güvenilirliğini incelemektir. Materyal ve Metot: Metodolojik araştırma niteliğinde olan bu çalışma; Şubat – Haziran 2023'te Google anket dosyası ile hekimlerin kayıtlı telefon numaralarına anket formu iletilerek 301 gönüllü hekim ile gerçekleştirilmiştir. Anket formunun ilk kısmında sosyodemografik bilgileri içeren sorular Anketin ikinci kısmında ise 2011 yılında Kumar tarafından geliştirilen ve Türkçe adaptasyonu ile geçerlik ve güvenilirlik çalışması Erduran Tekin ve Ekşi tarafından yapılan Manevi Zeka Ölçeği yer almıştır. İstatistiksel veri analizi IBM SPSS Statistics 26.0 paket programı (IBM Corp., Armonk, New York, ABD) kullanılarak yapıldı. Manevi zekâ ölçeği için yapı geçerliliği, ölçüt bağıntılı geçerlilik, iç tutarlılık güvenilirliği, iki yarı test güvenilirliği (iki yarıya bölünmüş) ve madde analizi yöntemleri kullanıldı. Yapı geçerliliği için elde edilen veriler üzerinde Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılmıştır. Bulgular: Manevi Zeka Ölçeği'nin Cronbach alfa katsayısı 0,807 olarak hesaplandı. Ölçeğin Barlett sphericity testi 1253,557 (p <0,001), ve Kaiser-Meyer-Olkin katsayısı (KMO) 0,806 bulundu ve verilerimizin AFA için uygun olduğuna karar verildi. Yapılan faktör analizi sonucunda maddelerin Eigenvalues 1'den büyük 4 faktör altında toplandığı ve 4 faktörün kümülatif varyansın %47,563'ünü açıkladığı belirlendi Doğrulayıcı faktör analizi sonucu ise χ2/df =2.086, p=<0.001olarak hesaplandı. Sonuç: Manevi zeka ölçeğinin hekimlerde kullanılabilecek güvenilir ve geçerli bir ölçek olduğu saptandı (α=0.807). Anahtar Kelimeler: Manevi zeka, geçerlilik, güvenilirlik, spiritüel bakım, spiritualite