Kronik hemodiyaliz hastalarında interdiyalitik kilo artışının susama indeksi, biyoimpedans analiz ve serum copeptin düzeyleri ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CANSU ALTINOK
Danışman: Egemen CEBECİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, kronik hemodiyaliz hastalarında susama şiddeti ile serum copeptin düzeyi, volüm durumu ve interdiyalitik kilo artışı (IDKA) arasındaki ilişkilerin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: 81 kronik hemodiyaliz hastasının susama şiddeti, Vizüel Analog Skala ve Diyaliz Susuzluk Envanteri anketi ile ölçüldü. Uzun diyaliz bekleme süresi öncesi ve sonrasında biyoimpedans analizi, serum copeptin düzeyleri analiz edildi. IDKA, interdiyalitik kilo alımı/kuru ağırlık x100 formülü ile hesaplandı. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 54,6 ± 16,3 yıl olup, %55,6'sı erkekti. Hastaların interdiyalitik dönemde kilo artış yüzdesi ortancası %4,57 (IQR 3,14-5,52) idi. Serum copeptin düzeyi, hemodiyaliz çıkışında ortanca değeri 5,97 pmol/l (IQR: 2,91–9,74) iken, girişte 3,34 pmol/l (IQR: 2,00–8,57) idi (p = 0,003). Vizüel Analog Skala'ya göre hastaların hafif düzeyde susama %59,3 iken, orta–şiddetli düzeyde susama %40,7 saptandı. Hastaların Diyaliz Susuzluk Envanteri anketi skorlarının ortalamaları 23,9 ± 4,1 idi. Orta–şiddetli susama skoru olan hastalarda hafif düzeyde susama skoru olanlardan copeptin düzeyleri daha yüksekti (p=0,013) ve orta–şiddetli susama skoru olan hastalarda hemodiyaliz giriş copeptin düzeyi çıkış düzeyine göre azalmaktaydı (p=0,015). IDKA ultrafiltrasyon hızı ile pozitif korelasyon gösterirken (p<0,001), susama skorları ve copeptin ile korelasyon göstermemişti. Lineer regresyon analizinde IDKA'yı öngören tek bağımsız değişkenin ultrafiltrasyon hızı olduğu bulundu (p<0,001). Sonuç: Kronik hemodiyaliz hastalarında susama şiddeti, hemodiyaliz sonrası copeptin düzeyleriyle ilişkili olabilir. IDKA üzerinde en güçlü belirleyici faktörün ultrafiltrasyon hızı olduğu görülmektedir. Subjektif susama skorları ile biyobelirteçler arasındaki zayıf ilişki, susama mekanizmasının çok boyutlu doğasını yansıtmaktadır. Anahtar Kelimeler: Copeptin, Hemodiyaliz, İnterdiyalitik kilo artışı, Susama şiddeti, Ultrafiltrasyon hızı