Dahiliye yoğun bakım ünitesinde yatmakta olan hipervolemik hastalarda biyoelektrik impedans analiz cihazıyla ölçülen volüm yükünün diğer volüm belirleyicilerle karşılaştırılması ve volüm durumunun mortalite morbiditeye olan etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KAYSERİ ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SADIK OLUK
Danışman: Ali ÇETİNKAYA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) yatan özellikle kalp ve böbrek hastalarının hipervolemik olması artan mortalite ve morbidite ile ilişkilidir. Doğru ve uygun sıvı tedavisi yönetimi için hızlı ve güvenilir bir volüm belirleyicisine ihtiyaç vardır. Bu sebeple çalışmamızda dahiliye yoğun bakım ünitesinde (DYBÜ) yatan klinik bulgular sonucunda hipervolemik olduğu düşünülen hastalarda biyoelektrik impedans analizi (BİA), santral venöz basınç (CVP) ve inferior vena kava (VCİ) çapı,kollaps derecesi gibi volüm belirleyicilerinin birbiriyle ve klinik parametrelerle olan ilişkilerinin karşılaştırılması ve mortaliteye olan etkilerinin araştırılması amaçlandı. Yöntem: Bu çalışma Kayseri Şehir Hastanesi DYBÜ'de yatmakta olan ve klinik olarak hipervolemik olduğu düşünülen 60 hasta üzerinde prospektif olarak yapıldı. Verilerin standart bir şekilde toplanabilmesi amacıyla veri toplama formu oluşturuldu. Bu formda hastanın demografik bilgileri,mekanik ventilasyon ihtiyacı olup olmadığı, mekanik ventilasyona bağlanmışsa kalma süresi, YBÜ'de kalma süresi, mortalitesi ve ayrıca günlük olarak ölçülen BİA'daki volüm durumu, CVP değeri, VCİ çapı ve kollapsı,vücut ağırlığı,arteriyel tansiyon, nabız değerleri,kan üre nitrojeni(BUN),serum kreatinin ve serum sodyum değerleri, APACHE II skoru, varsa pretibial ödem miktarı kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya dâhil edilen tüm hastaların yaş ortalaması 71,98 yaş ±10,7 olarak vücut ağırlıkları ise 72,25 kg ±11,43 olarak tespit edildi. YBÜ'de kalış süresi üç gün olan hastalarda BİA ile ölçülen volüm ortalaması 6,89 L'den 1,99 L'ye, dört gün olan hastalarda 6,06 L'den 1,25 L'ye, beş gün olan hastalarda 6,94 L'den 0,36 L'ye anlamlı olarak gerilemiştir.YBÜ'de kalış süresi üç gün olan hastalarda CVP ortalaması 21,44 cmH2O'dan 8,91 cmH2O'a, dört gün olan hastalarda 19,91 cmH2O'dan 6,17 cmH2O'ya, beş gün olan hastalarda 20,75 cmH2O'dan 3,5 cmH2O'a anlamlı olarak gerilemiştir.YBÜ'de kalış süresi üç gün olan hastalarda VCİ minimum çapı 1,64 cm'den 1,18 cm'e VCİ maksimum çapı 2,9 cm'den 2,22 cm'ye düşmüş, VCİ kollapsı 1'den 1,35'e çıkmış; dört gün olan hastalarda VCİ minimum çapı 1,59 cm'den 1,03 cm'ye VCİ maksimum çapı 2,99 cm'den 2,02 cm'ye düşmüş, VCİ kollapsı 1'den 2,04'e çıkmış; beş gün olan hastalarda VCİ minimum çapı 1,62 cm'den 0,98 cm'ye VCİ maksimum çapı 3,13 cm'den 2,02 cm'ye düşmüş, VCİ kollapsı 1'den 2,3'e çıkmıştır. Tüm ölçümler arasındaki ilişkilerde pozitif yönde korelasyon saptanmıştır. Hastaların mortalite oranlarına bakıldığında ise toplam mortalite oranı %15 olarak hesaplanmış olup sadece mekanik ventilasyonda kalma süresi (gün) ile mortalite arasında anlamlılık olduğu belirlenmiştir. Ölçüm yöntemlerinin mortaliteyi ve APACHE II skorunu yordam ilişkisine bakıldığında ise ölçüm yöntemlerinin hiç biriyle anlamlı ilişki bulunamamıştır. Sonuç: Hipervolemik hastaların volüm durumlarının belirlenmesinde BİA, CVP, VCİ çap ve kollaps değerleri güvenle kullanılabilir. Hipervolemi nedeniyle olabilecek mortalitenin önlenmesi için doğru zamanda ve uygun sıvı tedavilerinin kullanılmasının belirlenmesinde, BİA yöntemi kullanılması kolay, non invaziv ve pratik bir yöntem olarak volüm belirleyicileri arasında öne çıkan bir yöntemdir. Anahtar kelimeler: Hipervolemi,yoğun bakım ünitesi,BİA yöntemi