Birinci basamak sağlık merkezlerine başvuran hipertansiyon hastalarında sağlık okuryazarlığı ve öz-bakım yönetimi ilişkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KÜBRA ESEN
Danışman: Merve KOLCU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırma; birinci basamak sağlık merkezlerine başvuran hipertansiyon hastalarında sağlık okuryazarlığı ile öz-bakım yönetimi arasındaki ilişkiyi belirlemek amacı ile tanımlayıcı tipte gerçekleştirilmiştir. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın örneklemini Mayıs-Ekim 2021 tarihleri arasında bir üniversite hastanesi aile hekimliği polikliniği ve bu hastaneye bağlı eğitim aile sağlığı merkezine başvuran ve araştırmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan 210 hipertansiyon hastası oluşturmuştur. Araştırmanın verileri Hasta Tanılama Formu, Kronik Hastalık Öz-bakım Yönetimi Ölçeği (SCMP-G) ve Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. İstatistiksel analizler için SPSS 22.0 (Statistical Package for Social Science) istatistik programı kullanılmıştır. Bulgular: Örneklemin ortalama yaşı 53,80±8,41 yıldır. Hastaların %70'i kadın, %90'ı evli, %55,2'si ilköğretim mezunudur. Hastaların SCMP-G Ölçeği toplam puan ortalaması 114,71±14,71, Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği toplam puan ortalaması ise 92,48±20,69 olarak hesaplanmıştır. Hipertansiyon hastalarının SCMP-G Ölçeği toplam puanı ile Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği toplam puanı arasında pozitif (r:0,422 p<0,001), Bilgiye Erişim puanları ile Sosyal Koruma puanları arasında da negatif (r:-0,140 p<0,05) korelasyon bulunmuştur. Sonuç: Hipertansiyon hastalarının öz bakım yönetimlerinin ve sağlık okuryazarlığı düzeylerinin belirlenmesine yönelik çalışmalar yapılması, birinci basamak sağlık hizmetleri kapsamında verilecek öz bakım yönetimini geliştirmeye yönelik hipertansiyon eğitimlerinin sağlık okuryazarlığı düzeyine göre hazırlanması ve yürütülmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Hipertansiyon, Öz-bakım yönetimi, Sağlık okuryazarlığı