Sağlıklı term bebeklerde kord kanı bilirubin değeri ve kord kanı bilirubin/albümin oranının tedavi gerektiren hiperbilirubinemiyi öngörmedeki yerinin prospektif olarak incelenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU SOLMAZ

Danışman: Serdar CÖMERT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve amaç: Yenidoğan sarılığı, yaşamın ilk günlerinde sık görülen klinik bulgulardan birisidir. Erken tanınıp uygun şekilde tedavi edildiğinde bilirubin ensefalopatisine bağlı gelişebilecek ciddi nörolojik sekeller önlenebilir (1). Hiperbilirubinemiye bağlı nörolojik tutulum riskini azaltabilmek için her yenidoğan bebeğin taburculuk öncesinde bilirubin düzeyinin ölçülmesi önerilmektedir (2, 3). Umbilikal kord bilirubin ölçümünün basit, güvenilir ve ucuz bir yöntem olduğu ve kord bilirubin değerlerinin ciddi hiperbilirubinemiyi öngörmede değerli olduğu birçok çalışma ile gösterilmiştir (4). Biz de çalışmamızda kordon kanı bilirübin ve kordon kanı bilirübin/albümin oranını değerlendirerek tedavi gerektiren hiperbilirubinemi gelişme riski yüksek olan hastaları ayırt etmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza, prospektif olarak SBÜ İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Süleymaniye Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde doğan ve dahil edilme kriterlerini sağlayan 507 bebek dahil edildi. Bu bebeklerden doğum salonunda göbek kordonundan kan örneği alınarak bilirubin ve albümin düzeyi çalışıldı. Bebeklerin postnatal 0. saatte transkutan bilirubin değeri kaydedildi. Bebeklerin anne yanı izlemi esnasında normal vajinal yolla doğan bebeklerde postnatal 0., 12., 24.; sezaryen ile doğan bebeklerde postnatal 0., 12., 24 ve 48. saatlerde transkutan bilirubin düzeyleri kayıt edildi. Transkutan bilirubin değeri Bhutani risk eğrilerine göre %75 persantil üzerine çıkan bebekler ciddi hiperbilirubinemi grubuna; bilirubin düzeyi postnatal yaşına göre %75 persantil altında kalan bebekler ise kontrol grubuna dahil edildi. Ayrıca bebeklerin gestasyon haftası, cinsiyeti, doğum şekli, doğum tartısı, etnik kökeni, anne/bebek kan grubu, direkt coombs testi, patolojik tartı kaybı, anneye ait risk faktörleri ile ilgili bilgiler doğum kayıtlarından elde edildi. İstatistik anlamlılık düzeyi olarak p 75 persantil) saptanan hastaların %15'i 12.saat bilirübin ölçümü ile, %19,7 si 24.saat transkutan bilirübin ölçümü ile, %17,5'i 48.saat bilirübin ölçümü ile tespit edilmiştir. Hiperbilirubinemi saptanan bebeklerin median doğum haftası 38+4/7, ortalama doğum kilosu 3235,66±509,19 gr idi. Hiperbilirubinemi saptanmayan grupta ise median doğum haftası 38+6/7, ortalama doğum kilosu 3259,59±493,86 gr idi. İki grup arasında doğum haftası (p=0,095) ve doğum kilosu (p=0,592) açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. Hiperbilirubinemi saptanan bebeklerin ortalama kord bilirübin değeri 2.19±0.56 mg/dl olup, hiperbilirubinemi saptanmayan bebeklerin ortalama kord bilirübin değeri ise 1.79±0.50 mg/dl idi; iki grup arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu(p=0,001). Hiperbilirübinemi saptanan bebeklerin ortalama kord bilirübin/albümin değeri 0.58±0.13 olup, hiperbilirübinemi saptanmayan bebeklerin ortalama kord bilirübin/albümin değeri ise 0.48±0.13 idi; iki grup arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p=0,001). Kord bilirübin ölçümü için kesme değeri 2,13 mg/dl ve üzeri olarak saptanmıştır. Kord Bilirübinin 2,13 kesme değeri için; duyarlılık %50,38, özgüllük %81,22, eğri altında kalan alan %71,2'dir (p=0,001). Kord bilirübin/albumin oranı için kesme değeri 0,57 ve üzeri olarak saptanmıştır. Kord bilirübin/albumin 0,57 kesme değeri için; duyarlılık %53,44, özgüllük %76,33, eğri altında kalan alan %71,3'dür (p=0,001). Sonuç: Çalışmamızda kord kanı bilirübin değeri ve bilirübin/albümin oranının tedavi gerektiren hiperbilirübinemiyi öngörmede yardımcı olabileceğini saptadık. Anahtar kelimeler: Hiperbilirubinemi, kordon kanı bilirubin, bilirubin/albümin oranı