Diyabet tanısı olmayan 18 yaş üstü bireylerde fındrısk ölçeği ile ada diyabet risk testi kullanılarak diyabet risk oranlarının karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MENEKŞE ÇAKMAK
Danışman: Seçil ARICA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Diyabet toplumumuzun en önemli sağlık problemlerinden biri olup diyabetli hasta sayısı günden güne artmakta ve diyabetle ilgili sağlık sorunları eşlik etmektedir. Birinci basamaktaki sağlık çalışanları, diyabet risk faktörleri açısından hastaları değerlendirmeli ve diyabet gelişmemesi için önleyici tedbirler almalıdır. Biz de bu çalışmamızda diyabet tanısı olmayan 18 yaş üstü bireylerde diyabet riskinin belirlenmesi amacıyla FINDRISK ölçeği ile ADA diyabet risk testi kullanılarak diyabet risk oranlarının karşılaştırılmasını amaçladık. GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışmamız SBÜ Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi Şişli Eğitim ASM'ye başvurmuş olup diyabet tanısı olmayan, gebe olmayan, 18 yaş üzeri olan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 161 bireye anketimiz yüz yüze olarak uygulanmıştır. Anketimiz katılımcıların sosyodemografik özellikleri, sigara alkol kullanımı, kronik hastalık öyküsü ve biyokimyasal parametrelerden oluşan FINDRISK ve ADA diyabet risk testlerini de içeren toplam 29 sorudan oluşmaktadır. Araştırmamızda elde edilen bulgular SPSS 25 istatistik programı kullanılarak analiz edilmiştir. BULGULAR: Çalışmaya dahil edilenlerin %65,84'ü (n=106) kadın, %68,94'ü (n=111) evli, %34,16'sı (n=55) ilkokul mezunu, BKİ ortalaması 27±5,02 kg/m2'ydi. Katılımcıların %47,20'si (n=76) en az bir kronik hastalığa sahipti. Çalışmaya katılanların ADA diyabet risk ölçeğine göre %39,13'ünün (n=63) yüksek riskli olduğu, FINDRISK ölçeğine göre katılımcıların %32,92'sinin (n=53) yüksek ve çok yüksek riskli olduğu saptandı. Katılımcılardan evli olan, eğitim düzeyi düşük olan, çalışmıyor olan ve kronik hastalığa sahip olanların hem FINDRISK ölçeği hem de ADA diyabet risk testi değerlendirildiğinde diyabet açısından yüksek riskli olma sıklığı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde idi (p<0,05). Katılımcıların FINDRISK ve ADA diyabet risk ölçek puanları arasında pozitif yönlü, yüksek düzeyde korelasyon saptandı. SONUÇ: Çalışmamızda katılımcıların FINDRISK ölçeği ve ADA diyabet risk testi diyabet risk durumları benzer oranlarda sonuçlanmıştır. FINDRISK ve ADA diyabet risk testleri düşük maliyetli olması ve kolay uygulanabilirliği tip 2 diyabeti öngörmede iyi bir test oldukları sonucunu düşündürmüştür. Aile hekimleri, hastaların genellikle ilk başvurdukları sağlık profesyonelleridir. Aile hekimlerinin kolay ulaşılabilir olması, diyabetin erken teşhis edilmesi, risk faktörlerinin değerlendirilmesi ve önleyici önlemlerin alınması için büyük bir avantaj sağlar. ANAHTAR KELİMELER: Diyabet risk oranı, FINDRISK ölçeği, ADA diyabet risk testi