Hematolojik hastalıklarda aspergilloz enfeksiyonları ve serum galaktomannan antijen testinin invaziv aspergilloz tanısındaki yerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DR. ABDURRAHMAN YURTASLAN ONKOLOJİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NEVCİHAN ÖZDEMİR
Danışman: Mehmet Sinan DAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnvaziv pulmoner aspergillozis (İPA), özellikle immün yetmezlikli hasta sayısındaki artışa paralel olarak; önemli mortalite ve morbidite nedeni olmaya devam etmektedir. Erken ve doğru tanı, antifungal tedavinin zamanında başlanması ve antifungal ajanların gereksiz kullanımını azaltmak için son derece önemlidir. Galaktomannan (GM) antijen testi ve Aspergillus'a özgül nükleik asitlerin saptanmasına yönelik testler, son yıllarda kullanılmaya başlayan invaziv olmayan tanı yöntemleridir. Aspergillus cinsine özgül GM antijeni, enzim temelli bir immünolojik test (Aspergillus ELISA) ile saptanmaktadır. Kültür dışındaki bu tanı yöntemlerinden en çok kullanılan GM antijen testi pozitifliği, invaziv aspergillozun erken tanısında oldukça önemlidir. Çalışmamızda hastanemiz hematoloji kliniğinde 2010-2020 yılları arasında yatan, hematolojik hastalık tanısı olan hastaların demografik, klinik, radyolojik verileri ve laboratuvar sonuçlarının değerlendirilmesi ile GM testinin tanısal yeterliliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla elde edilen veriler SPSS 26.0 programı ile değerlendirilmiştir. Çalışmamızda erkek/kadın oranı 27/18 (%60/40) ve yaşın medyan değeri 48 olarak saptanmıştı. Hastalarımızın tümünde hematolojik malignite tanısı mevcut olup ALL, AML, lenfoma ve MM şeklinde sıklık izlenmişti. %80,55 hastada bilgisayarlı tomografide konsolidasyon izlenerek en sık gözlenen radyolojik bulgu olarak tespit edilmişti. Ayrıca çalışmamızda kanıtlanmış İPA hastaları ile yüksek şüpheli ve düşük şüpheli gruplar arasında kök hücre nakli, son 3 ayda T veya B hücre baskılayan ilaç kullanımı ve sistemik steroid kullanımı istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermişti. Çalışmamızda GM testinin bir defa 1 üzerinde oluşu ile iki defa 0,7 üzerinde oluşu pozitif olarak kabul edilmiş ve GM testi kanıtlanmış İPA grubu ile diğer gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık oluşturarak tanısal önemi saptanmıştı. Ancak mortaliteyi ve sağkalımı öngörmede GM testi yetersiz olarak saptanmıştı. Sonuç olarak, İPA tanısında GM antijeninin kullanımının faydalı olabileceği ancak hastalarda sağkalımın öngörülmesinde yetersiz olabileceğini düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: İnvaziv Apergillozis, hematolojik hastalık, Galaktomannan