Birinci basamağa başvuran 18 yaş üzeri hastalarda metabolik sendrom ve depresyon ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALİYE KARDAŞ
Danışman: Emin PALA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Aile sağlığı merkezimize başvuran 18 yaş üzeri hastalarda metabolik sendrom ve depresyon ilişkisini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız İstanbul ili Ümraniye ilçesinde bulunan 4 No'lu Aile Sağlığı Merkezi'mize 2022 yılı haziran-ağustos aylarında başvuran 18 yaş üzeri gönüllü bireylerin katılımıyla basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara sosyodemografik bilgiler anketi ve Beck Depresyon Ölçeği yüz yüze görüşme yöntemiyle uygulanmıştır. Boy ölçümü stadiometre, kilo ölçümü standart dijital tartı ve bel çevresi ölçümü mezura ile yapılmıştır. Kişilerin son 3 aya ait uygun biyokimyasal verileri ve ortalama arteryel kan basınçları değerleri de çalışmamızın verileri arasındadır. Çalışmamızın istatistiksel analizleri IBM SPSS Statistics 24 programı kullanılarak yapılmıştır. Anlamlılık p<0.05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmamıza 149 kadın,54 erkek katılmıştır. Çalışma grubumuzda toplam 72 bireye metabolik sendrom tanısı konuldu. Beck depresyon puanlarının medyan değeri kadın grubumuzda 11 iken erkeklerde 9 idi. Olgularımızın %46.3'ünde minimal depresyon tespit edilirken, %4.9'unda ise şiddetli depresyon mevcuttu. Tüm grupta kronik hastalığı olan, sürekli ilaç kullanan ve metabolik sendrom tanısı alanlarda Beck depresyon puanları anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Yaptığımız çalışmada metabolik sendromu olan kişilerin depresyon puanları olmayanlardan istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Metabolik sendrom tanı kriterleri arasında sadece HDL düzeyi ve depresyon arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Sonuç: Metabolik sendrom ve depresyon arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Birinci basamağa başvuran hastaların metabolik sendrom açısından sıkı takip edilmesi, sağlıklı yaşam için önerilerde bulunulması depresyon görülme ihtimalini de azaltabilir düşüncesine ulaşılmıştır. Özellikle hipertansiyon, diyabetes mellitus, dislipidemi gibi kronik hastalıklar ve obezite açısından yüksek risk taşıyan hastalara eğitim verilmesi ve yaşam tarzlarında değişiklikler yapmaları sağlanması bu hastalıkları önleyerek depresyon prevelansını azaltabilir. Anahtar Kelimeler: Metabolik sendrom, depresyon, prevalans