İzmir Buca 12 No'lu fırat aile sağlığı merkezinde postpartum depresyon sıklığı ve eşlik eden faktörler


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLAY PAMUK

Danışman: Yusuf Adnan GÜÇLÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada belirli bir bölgedeki 1-18 aylık bebeği olan annelerde postpartum depresyon (PPD) sıklığının belirlenmesi ve PPD gelişimini etkileyen parametrelerin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu araştırma İzmir Buca 12 No'lu Fırat ASM'de bulunan dokuz aile hekimliği birimine kayıtlı ve 1-18 aylık bebeği olan anneleri kapsamaktadır. Araştırma tanımlayıcı, kesitsel tipte bir çalışma olup, 1 Kasım 2020- 28 Şubat 2021 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Çalışma evreni yaklaşık 500, örneklem büyüklüğü ise 300 kişi olarak bulunmuştur. Çalışmamız gerekli kriteri taşıyan 302 kişi ile yapılmıştır. Olguların Sosyodemografik özellikleri, evlilik ilişkileri, üreme sağlığı, son doğum öyküsü ve Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği (EDSDÖ) ile belirlenen depresyon semptom durumu incelenmiştir. Bulgular: Kişilerin ortalama yaşı 29,49± 5,18 yıl, EDSDÖ ölçeğinden alınan puan ortalaması 6,43± 6,06 oldu. Önemli bir katılımcı sayısına ulaşılarak yapılan bu çalışmada (n = 302) 1-18 ay arasında bebeği olan yaklaşık her yedi anneden birinde (%14,6) depresif semptomların geliştiği görüldü. Tek değişkenli analizlerde postpartum depresyon üzerine etki eden risk faktörlerinin etkilerini Backward lojistik regresyon analizi ile değerlendirdiğimizde, modelin anlamlı olduğu (p<0,001) ve açıklayıcılık kat sayısının orta düzeyde olduğu (%43,5) görüldü. Modelde psikiyatrik hastalık öyküsünün, soy geçmişte psikiyatrik hastalık varlığının, eş ile iletişimin kötü olmasının, eşin düzenli bir işte çalışmıyor oluşunun, önceki doğumda psikiyatrik hastalık varlığının, gebelikte düzenli takip edilmemenin ve bebek bakımına yardım eden birinin bulunmamasının PPD riskini arttırdığı belirlendi (p<0,05). Sonuç: Özellikle kendisinde, ailesinde ya da önceki doğumda psikiyatrik hastalık öyküsü olan kadınların gebeliklerinin düzenli olarak takip edilmesi, bu süreçte aile ilişkilerinin sorgulanması, gerekliyse psikolog, psikiyatrist ya da aile danışmanına yönlendirilmesi ve bebek bakımı açısından, annelere doğum sonrası aile desteğinin önerilmesi PPD riskini azaltabilecek uygulamalar arasında yer almalıdır.