Mobil sağlık hizmeti ile takip edilen ve ayaktan izlenen tip 2 diyabetik hastalarda sarkopeninin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA BORA
Danışman: Sema BASAT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş-Amaç: Mobil sağlık uygulamaları hem hastalar hem de sağlık hizmeti verenler için taşınması ve erişilmesi kolay olan, sağlık durumunu izlemek ve iyileştirmek için kullanılan kablosuz cihazlar olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmada mobil sağlık uygulamaları ile uzaktan izlenen ve ayaktan poliklinik takibinde olan tip 2 diyabetik hasta gruplarında kas gücü, kas kütlesi, fiziksel performansını değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız prospektif bir çalışmadır. Temmuz 2019-Temmuz 2021 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Polikliniğinde izlenen tip 2 diyabet tanılı 25-50 yaş grubunda 100 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar mobil sağlık hizmetiyle takip edilen ve ayaktan izlenen grup olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Mobil sağlık hizmeti hekim ve hastaların cep telefonlarına yüklenen bir aplikasyon aracılığıyla sağlandı. Hastaların adım sayıları, ağırlık takipleri ve kan glıkoz değerleri günlük olarak takip edildi. Diğer grupta ise hastalara yalnızca poliklinik takipleri sırasında ölçümler yapıldı. Tüm katılımcıların boy, kilo, VKİ, SARC-F anketi skoru, kas gücünü değerlendirmek için el kavrama gücü ölçümü, kas kitlesini değerlendirmek için biyoelektrik empedans analizi, 4 metre yürüme hızı testi, glukoz düzeyleri 0-3. ve 6. ay takiplerinde kaydedildi. Her iki grupta bu değerler karşılaştırıldı. Verilerin değerlendirilmesinde istatistiksel anlamlılık düzeyi 0,05 olarak belirlendi. Bulgular: Altı ay sonunda mobil sağlık hizmeti verilen gruptaki hastaların yağsız vücut kas kütlesi ve yağsız vücut kas kütle indekslerinin ayaktan izlenen gruba göre hafif arttığı, takiplerde ayaktan izlenen grupta 6 ay sonunda kas kütlesinin azaldığı gözlendi. Ancak takiplerde mobil sağlık hizmeti verilen grupta kilo ve VKI artışı yokken ayaktan izlenen grupta istatistiksel olarak anlamlı bir artış izlendi (p<0.05). Mobil sağlık hizmeti alan grupta kas gücünde 3. ay ve 6. ayda anlamlı artış olup (p<0.01) ayaktan izlenen grupta 6 ay sonunda kas gücü azalmış olarak izlendi (p<0.01). Mobil izlenen grup ayaktan izlenen gruba göre kas gücünü korumuş ve kilo almamış olarak görüldü. 3.ve 6.ayda mobil grupta olası sarkopeni varlığı oranı kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde daha düşük olarak bulundu. Sonuç: Bu çalışmada mobil sağlık hizmetleri ile izlenen hastaların kas gücünün arttığını ve ağırlık ve VKİ'de artış olmadığını gösterdik. Ayaktan izlenen grupta ise kas gücünde azalma ve ağırlık ve VKİ'nde artış olduğunu saptadık. Mobil sağlık teknolojileriile izlenen tip 2 diyabetli hastaların gerekli tedavi düzenlemelerinin uzaktan yapılabilmesi sayesinde ayaktan izlenen hastalara göre kas gücü daha iyi korunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Mobil hizmet, Sarkopeni, Tip 2 Diyabetes mellitus