Robotik kolorektal cerrahi geçirecek hastalarda erektör spina plan bloğunun postoperatif analjezik etkinliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURCU İZGİ DUMAN
Danışman: Funda GÜMÜŞ ÖZCAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Minimal invaziv cerrahi yöntemlerin gelişmesiyle birlikte, özellikle robotik cerrahi uygulamaları, kolorektal kanser cerrahisinde daha sık tercih edilen yaklaşımlar haline gelmiştir. Bu yöntemler postoperatif ağrı açısından avantaj sağlasa da, ağrı yönetimi hala cerrahi sonrası morbiditeyi ve hasta konforunu etkileyen önemli bir faktördür. Postoperatif ağrı kontrolünde multimodal analjezi stratejileri önerilmekte olup, rejyonel anestezi teknikleri bu yaklaşımların önemli bir parçasını oluşturmaktadır. Erektör spina plan bloğu (ESPB), uygulama kolaylığı ve hem somatik hem de viseral analjezi sağlaması nedeniyle ön plana çıkmıştır. Literatürde ESPB'nin çeşitli abdominal cerrahilerde etkinliğini destekleyen veriler mevcut olmakla birlikte, robotik kolorektal cerrahilerdeki analjezik etkinliği ile ilgili veriler sınırlıdır. Bu nedenle çalışmamızda, robotik kolorektal cerrahi geçirecek hastalarda ESPB'nin postoperatif ağrı kontrolüne ve opioid tüketimine etkilerini değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem Etik kurul onayını aldıktan sonra ESPB grubunda 36, kontrol grubunda 34 olma üzere toplamda 70 hastanın verileri prospektif olarak değerlendirildi. Tüm hastaların demografik verileri, anestezi, cerrahi ve hastanede kalış süreleri, postoperatif derlenme ünitesinde 0, 15, 30, 60. dk ve servis takiplerinde 2, 6, 12, 24, 48 ve 72. saatlerdeki istirahat ve derin nefes alma/öksürme NRS skorları, kurtarıcı analjezik gereksinimleri, HKA cihazından ilk narkotik analjezik talep zamanı, toplam talep sayısı ve ilk 24 saatte tüketilen toplam narkotik analjezik miktarı, bulantı-kusma ve gelişen komplikasyonlar değerlendirilerek kaydedildi. Bulgular Çalışmamızda; robotik kolorektal cerrahilerde ESPB ile kontrol grubuna göre, ilk 24 saatte toplam opioid tüketiminin, HKA cihazından toplam talep sayısının daha az olduğu, ilk analjezik talep zamanının anlamlı şekilde daha uzun olduğu, postoperatif ilk 72 saat istirahat halinde ve derin nefes alma/öksürme sırasında NRS ağrı skorlarının anlamlı şekilde daha düşük olduğu, postoperatif derlenme alanında uygulanan VIII analjezik miktarının daha düşük olduğu tespit edildi. Postoperatif bulantı-kusma oranlarının da ESPB ile daha düşük görüldüğü belirlendi. Gruplar arasında hasta mobilizasyon ve yatış süreleri benzer bulundu. Sonuç Çalışmamız, ESPB'nin robotik kolorektal cerrahi geçiren hastalarda multimodal analjezi stratejilerine etkili bir katkı sağlayabileceğini ve opioid tüketimini azaltarak opioid ilişkili bulantı-kusma gibi yan etkileri azaltabileceğini göstermektedir. Gruplar arasında mobilizasyon ve hastanede kalış süreleri açısından fark bulunmaması, cerrahi tekniğin minimal invaziv özellikleri ve standart perioperatif protokollerle ilişkili olabilir. ESPB; robotik kolorektal cerrahi uygulamalarında, güvenli, uygulanabilir ve etkili bir rejyonel analjezi yöntemi olarak görülmekle birlikte bu bulguların daha geniş hasta gruplarında ve çok merkezli randomize kontrollü çalışmalarla doğrulanması gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Erektör spina plan blok, kolorektal cerrahi, postoperatif ağrı, robotik cerrahi