Küçük hücre dışı akciğer kanseri lenf nodu evrelemesinde ne zaman invaziv evreleme yapılmalı? F-18 FDG PET/BT'de metabolik parametrelerle yeni bir skorlama sistemi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ATATÜRK GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZLEM ÖZDAĞ
Danışman: Ayperi ÖZTÜRK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Küçük hücre dışı akciğer kanseri (KHDAK) klinik evrelemesinde pozitron emisyon tomografisi/bilgisayarlı tomografide (PET/BT) standart olarak kullanılan maksimum standardize alım değerinin (SUVmax) güvenirliliği tartışmalıdır. Bu nedenle çalışmamızda F-18 florodeoksiglukoz (FDG) PET/BT'de hem primer tümörün hem de lenf nodlarının semikantitatif parametrelerinin [boyut, SUVmax, metabolik tümör volümü (MTV), total lezyon glikolizi (TLG) ve heterojenite faktörü (HF)] lenf nodu metastazını öngörmedeki etkinliğini araştırdık. Lenf nodlarının semikantitiatif parametlerinin ve vizüel değerlendirmesinin bir arada kullanılarak oluşturulduğu bir skorlama sisteminin nodal evrelemedeki katkısını değerlendirmeyi amaçladık. Gereç-Yöntem: Çalışma retrospektif olup Ocak 2014-Aralık 2019 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde patolojik KHDAK tanısı olan ve klinik olarak evre I-III olan hastalar alındı. Hastaların yaş, cinsiyet, tümör yerleşim yeri, tümör çapı, tümör-nod-metastaz evresi, tümör SUVmax, MTV, TLG ve HF parametreleri ile lenf nodunun boyutu, SUVmax, MTV ve TLG parametreleri kaydedildi. Parametrelerin lenf nodu metastazı ile ilişkisini belirlemede tek değişkenli ve çok değişkenli analizler uygulandı. Çok değişkenli analizlerde lenf nodu metastazını öngörebilen parametrelerin ROC analizi ile cut-off değerleri belirlendi ve bu değerler ile skorlama sistemi oluşturularak ROC analizi ile tanısal doğruluk oranları hesaplandı. Bulgular: Çalışmaya 319 hasta ve 963 lenf nodu dahil edildi. Hastaların yaş ortalaması 61,62 idi ve %91,5'i erkekti. Lenf nodlarının %21,7'i (n=209) metastatikti. Hastaların %16,6'sı (n=53) evre I, %26,6'sı (n=85) evre II, %56,7'si (n=181) evre III'tü. Histolojik olarak adenokarsinom lenf nodu metastazı ile ilişkiliydi (p=0,043). Tümör boyutu, SUVmax, MTV, TLG ve HF'si lenf nodu metastazını saptamada anlamlı değildi. Skuamöz hücreli karsinom dışı histoloji, lenf nodlarında karaciğerden yüksek FDG tutulumu olması, lenf nodunun boyutu, SUVmax, MTV, TLG'si lenf nodu metastazı için risk faktörü olarak belirlendi (p<0,0001). Lenf nodu boyutu için 1,05 cm, SUVmax için 4,055, MTV için 1,805 cm3, TLG için 5,485 cut-off değerleri belirlendi. Lenf nodu boyutu, SUVmax, MTV, TLG ve vizüel değerlendirmenin dahil edildiği skorlamada ≥3 puanın metastaz riskini 14,33 kat artırdığı gösterildi. Sonuç: Bu çalışmaya göre oluşturulan skorlama sistemi ile ≥3 puan alan lenf nodlarının metastaz olasılığı yüksek olduğundan invaziv patolojik evreleme için yol gösterici olarak kullanılabilir. Anahtar Kelimeler: KHDAK, mediyastinal evreleme, MTV, SUVmax, TLG