Suçiçeği tanısıyla hastaneye yatırılan hastaların yatış süresini ve gelişen komplikasyonları etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR DR. BEHÇET UZ ÇOCUK HASTALIKLARI VE CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: IRMAK ERDOĞAN
Danışman: Süleyman Nuri BAYRAM
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Suçiçeği, genellikle hafif ve kendini sınırlayan bir seyir izlemekle birlikte öncesinde sağlıklı olan çocuklarda dahil olmak üzere önemli komplikasyonlara neden olabilmektedir. Sık görülmesine rağmen gelişen komplikasyonların oranları, hastanın bağışıklık durumunun ve/veya yaşının komplikasyonlar üzerine etkisi ile ilgili fazla bilgi bulunmamaktadır. Bu nedenle, çalışmada suçiçeği nedeni ile yatan çocukların incelenmesi, suçiçeğinin komplikasyonlarının belirlenmesi ve bu komplikasyonların hastanede yatış sürelerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Çalışmaya, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği'ne Ocak 2013 – Ocak 2018 tarihleri arasında suçiçeği tanısı ile yatırılarak izlenen 0 – 18 yaş aralığındaki hastalar dahil edildi. Hastaların verileri geriye dönük olarak "hasta yatış dosyaları" ve "hastane elektronik bilgi sistemi" kullanılarak elde edildi. Dosya verilerine göre geriye dönük olarak hastaların yaşları, cinsiyetleri, yatış dönemleri, yatırılma nedenleri, hastanede kalış süreleri, hastadaki ek hastalık bulgusu ve/veya immün yetmezliğe neden olabilecek durumları, kullanılan tedaviler ve suçiçeğine bağlı gelişen komplikasyonlar incelendi. Suçiçeği nedeni ile yatışı gerektiren durumlar komplikasyon olarak değerlendirildi. İstatistiksel analizler SPSS versiyon 21.0 yazılımı (IBM corp., USA) kullanılarak yapıldı. Bağımsız gruplarda kategorik değişkenlerin oranları arasındaki farklar Ki-Kare analizi ile test edildi. Bağımsız iki grup arasında sayısal değişkenlerin karşılaştırmaları; normal dağılım koşulu sağlandığı koşulda Student-t Test, sağlanmadığı koşulda Mann Whitney U testi ile karşılaştırıldı. İstatistiksel anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya 166 (%48,5) erkek ve 176 (%51,5) kız hasta olmak üzere toplam 342 hasta dahil edildi. Hastaların yaşlarının ortanca değeri 66,5 ay (13 gün – 193 ay) idi. Hastaların çoğunluğunu 5 – 12 yaş grubundaki hastalar oluşturmakta idi (n=117, %34,2). Yatış dönemleri değerlendirildiğinde en fazla Mayıs ayı (52 hasta, %15,2) olmak üzere ilkbahar mevsiminde (134 hasta, %39,2) yatış yapıldığı görüldü. Hastaların 264'ü (%77,2) öncesinde bilinen ek bir kronik hastalığı olmayan sağlıklı çocuklardı. Göz tutulumu en sık görülen komplikasyondu (n=71, %20,8). Diğer komplikasyonlar ise sırasıyla yaygın suçiçeği lezyonları 61 hastada (%17,8), solunum sistemi tutulumu 57 hastada (%16,6), oral alım bozukluğu/dehidratasyon 49 hastada (%14,3), sekonder bakteriyel cilt enfeksiyonları 27 hastada (%7,8), santral sinir sistemi tutulumu 27 hastada (%7,8), dirençli/uzamış ateş 24 hastada (%7,0) idi. Bağışıklık durumlarına göre değerlendirildiğinde, immün yetmezliği olmayan grupta immün yetmezliği olan gruba göre daha fazla komplikasyon geliştiği (p=0,001), göz tutulumunun ve yaygın suçiçeği lezyonlarının immün yetmezliği olmayanlarda daha sık olduğu (sırasıyla, p=0,017 ve p=0,014), diğer komplikasyon sıklıklarının ise benzer olduğu saptandı. Yaş gruplarına göre komplikasyon oranları değerlendirildiğinde; göz tutulumu 5-12 yaş aralığında, santral sinir sistemi tutulumu ve solunum sistemi tutulumu 2-5 yaş aralığında diğer yaş gruplarına göre anlamlı olarak fazla saptandı (sırasıyla, p=0,001, p=0,015, p=0,016). Tüm hastaların ortalama yatış süresi ortalama 5,3±2,8 gündü. Göz tutulumu olanların olmayanlara göre (p=0,002), solunum sistemi tutulumu olanların olmayanlara göre (p=0,016), santral sinir sistemi tutulumu olanların olmayanlara göre (p=0,033), dirençli/uzamış ateşi olanların olmayanlara göre (p=0,005) ve yaygın deri lezyonları olanların olmayanlara göre (p=0,002) yatış sürelerinin daha uzun olduğu saptandı. İmmün yetmezliği olan hastaların yatış süresi istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha uzun saptandı (sırasıyla, 4,2±2,7 gün ve 6,4 ±3,9 gün; p=0,027). Sonuçlar: Suçiçeğine bağlı ciddi komplikasyonların öncesinde sağlıklı olan çocuklarda da sık görülebildiği ve komplikasyon oranlarının toplumlara göre farklılık gösterebildiği akılda tutulmalıdır. Bu nedenle, etkinliği gösterilmiş olan aşı uygulamasının ve takibinin düzenli yapılmasının korunmada önemli olduğu düşünülmüştür.