Cerrahi olgularda karın içi basınç artışı ile hemodinamik ve fizyopatoljik değişkenlerin analizi ve mortalite üzerine etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR BOZYAKA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMRAH DADALI

Danışman: Enver İLHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: İntraabdominal Hipertansiyon intraabdominal basıncın herhangi bir nedenle 12mm-Hg basıncını aşması olarak tanımlanmaktadır. Evre I, 12-15 mmHg; Evre II, 16-20 mmHg; Evre III 21 -25 mmHg ve Evre IV 25 mmHg ve üzeri olarak gruplandırılmıştır. Abdominal Kompartıman Sendromu (AKS) ise organ fonksiyon bozukluğu veya yetmezliği ile birlikte intraabdominal basıncın 20 mmHg'nın üzerine çıkması olarak tanımlanmaktadır. Abdominal hipertansiyon tanısının çok yüksek mortalite ve morbidite ile seyredebilen AKS'ye ilerlemeden önce tanı konulması son derece önemlidir. Abdominal hipertansiyon tanısı patofizyolojisinin iyi bilinmesi ve klinik şüphe ile mümkündür. Tanı; risk faktörlerini taşıyan ve fizik muayene bulgularını sahip olgularda intra-abdominal basıncın ölçülmesiyle konmaktadır. Ölçüm yöntemi olarak birçok direkt ya da indirek yöntem tarif edilse de günümüzde altın standart transvezikal ölçüm yöntemidir. Bu çalışmada İntraabdominal basınç değerleri yüksek olan olgularda hemodinamik ve fizyopatolojik değişkenleri analiz ederek artmış intraabdominal basıncın prospektif olarak hastalığın seyri ve sonucu üzerindeki etkisi etkisi araştırmayı amaçladık. Gerç ve Yöntem: Sağlık Bilimler Üniversitesi İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi yerel Etik Kurulu Komitesinin onayınınalınmasının ardından çalışmaya Mayıs 2016 ve Nisan 2017 tarihleri arasında Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniğinde intraperitoneal ve retroperitoneal cerrahi patolojileri nedeni ile yatırılan ve transvezikal ölçüm yöntemi ile abdomen basıncı 12 mmHg (16,3 cmH2O) ve üzerinde ölçülen 44 olgu çalışmaya dâhil edildi. Olgular olgular artan intra abdominal basınca göre 4 gruba, mortalite görülüp görülmemesine göre 2 gruba ayrılarak fizyopatolojik ve hemodinamik değişiklikleri yansıtan parametrelerin gruplara göre değişiklikleri ve mortalite üzerine etkisi prospektif değerlendirildi. Bulgular: Her iki gruptaki hastaların yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi gibi demografik özellikleri arasında anlamlı fark yoktu. Mortalite gelişen olgu sayısı 17 (%38,6) gruplara dağılımı ise artan intra –abdominal basınca göre yapılan gruplarda grup I'de 1(%10)'dır. Grup II-III ve IV'de sırasıyla 6(%31), 6(%54) ve 4(%100)'dür. İAB değeri yüksek olan olgularda mortalite halen oldukça yüksek seyretmektedir. Bizim çalışmamızda mortalitenin %38 olduğu gözlendi. Artan intra-abdominal basınca göre yapılan gruplarda mortalitenin ve 50 mmHg üzeri Filtrasyon Gradienti (FG) değerinin anlamlı olduğu gözlenirken; 70mmHg altındaki ortalama arteryal basıncı (OAB) değerinin, 60 mmHg altı abdominal perfüzyon basıncı(APB) değerinin, 5 mmol/l ve üzeri laktat değerinin, trombosit sayısına göre trombositopeni ya da trombositoz durumunun, HCO3 düzeyi düşüklüğünün, pH'ya göre asit pH değerlerinin gruplar arasında anlamlı bir farklılık yaratmazken sadece mortalite üzerine etkisinin anlamlı bir farklılık göstermiştir. 50 mmHg altındaki değerler aynı zamanda mortalite üzerindede anlamlı farklılık göstermiştir. Değerlendirilen diğer hemogram biyokimya ve koagulasyon değerlerinden ALT, AST, Total Bilirubin, BUN, kreatinin, Na, K, HCO3,WBC, nötrofil yüzdesi, RBC, Hct, İNR değerleri incelendiğinde gruplar arasında ve mortalite üzerinde anlamlı ilişki saptanmamıştır. Sonuç: Biz intraabdominal basıncın ölçülmesinin yanında Laktat, HCO3 ve trombosit değerlerinin oluşabilecek mortaliteyi tahmin etmekte; OAB, APB ve FG değerlerinin de hem mortaliteyi tahmin etmekte hem de özellikle sıvı restitüsyonunda tedaviyi yönlendirmesi açısından belirlenerek intra-abdominal basınç gibi sık aralıklarla takip edilmesi gerektiğini düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: İntraabdominal basınç, abdominal perfüzyon basıncı, filtrasyongradienti, mortalite, prospektif klinik çalışma.