Hastane enfeksiyonları konusunda aile hekimliği asistanlarının risk profili, farkındalıkları ve bağışıklanma durumları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATOŞ GEDİK ZAYİM
Danışman: Oktay SARI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Aile hekimliği uzmanlık eğitiminin 18 ayı hastane içi rotasyon olarak geçmektedir. Bu süreçte hastane enfeksiyonları (HE) açısından riskli durumlarla karşılaşma olasılığının artması, aile hekimliği asistanları için hastane enfeksiyonlarından korunma konusunda farkındalığın ve bağışıklanma durumlarının önemini karşımıza çıkarmaktadır. Çalışmamızda amacımız aile hekimliği asistanlarının HE konusunda risk durumlarını değerlendirmek ve bağışıklanma durumlarını araştırmak, bunun neticesinde hastane enfeksiyonları konusunda farkındalık oluşturmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız 01.08.2021-30.03.2022 arasında, Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde uzmanlık eğitimi alan ve Türkiye Aile Hekimleri Uzmanlık Derneği (TAHUD)'ne üye olan aile hekimliği asistanları olmak üzere 285 katılımcı üzerinde yapılmıştır. Çalışmayı kabul eden asistan hekimlere yapılan 17 soruluk ankette, asistanların demografik özellikleri ve HE ile ilgili bazı diğer bilgileri sorgulanmıştır. Sonrasında hekimlerin periyodik kontrol muayeneleri, riskli durumlarla karşılaşıp karşılaşmadıkları ve bağışıklanma durumları sorgulanmıştır. Kişisel koruyucu yöntemleri kullanma durumları ve HE konusunda bilgi düzeyleri ile ilgili 5'li likert tipi tablo halinde sorular sorulmuştur. Likert tipi sorulara verilen cevaplar en kötü 1, en iyi 5 olmak üzere puanlandırılıp toplanarak bilgi düzeyi toplam puanı (min:15-maks:75) elde edilmiştir. Tüm veriler ortak bir veri tabanında birleştirilerek istatistiksel analizi SPSS Statistics 25.0 programı ile bilgisayar ortamında yapılmıştır. Bulgular: Katılımcıların 180'i (%63,20) kadındır. Katılımcıların 196'sı (%68.80) 24-29 yaş aralığındadır. Meslekte geçen süre ortalamaları 4,64±4,15 (min:1-maks:29) yıl, asistanlık süresi ortalaması 16,02±10,53 (min:1-maks:36) aydır. Çalışmaya katılan asistanların demografik özellikleri ile HE konusunda bilgi düzeyi puanları arasındaki fark incelendiğinde kadın asistanların bilgi düzeyi puanı anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p=0,001). Katılımcıların yaşlarına göre dağılımları ile bilgi düzeyi puanları arasında anlamlı fark saptanmıştır (p=0,033). Bu farklılık 24-29 ve 35-39 yaş gruplarının ortalama bilgi düzeyi puanları karşılaştırıldığında anlamlı bulunmuştur (p=0,047). Tüberküloz aşısı yaptıranların yaptırmayanlara göre HE konusunda bilgi düzeyi puanı ortalaması daha yüksek tespit edilmiştir (p=0,002). HE'yi aile hekimliği için risk olarak görme durumu ile cinsiyetler karşılaştırıldığında kadın asistanların anlamlı şekilde daha yüksek oranda risk olarak değerlendirdiği tespit edilmiştir (p=0,026). Sonuç: Hastane enfeksiyonları açısından risk oluşturan durumlar konusunda aile hekimlerinin farkındalığının arttırılması adına eğitim müfredatına riskli olabilecek enfeksiyonlar konusunda dersler planlanabilir. Düzenli periyodik kontrollerin yaptırılması sağlanarak hekimlerin mesleki sağlık riskleri açısından takipleri yapılabilir. Riskli durumlarla karşılaşma ihtimaline karşı kişisel koruyucu yöntemlerin kullanılması teşvik edilip, düzenli olarak denetiminin yapılması önerilir. Anahtar Kelimeler: Hekim, enfeksiyon, etyoloji, sağlık çalışanları, farkındalık, bağışıklama