Obsesif kompulsif bozukluk tanısı olan ergenlerin akıllı telefon bağımlılığı ve nomofobi açısından sağlıklı ergenlerle karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA GÜNGÖR BAĞLICAKOĞLU
Danışman: Şahin BODUR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Teknoloji çağının vazgeçilmez unsurlarından olan akıllı telefonların kullanım sıklığının artması, akıllı telefon bağımlılığı ve akıllı telefondan ayrı kalma korkusu olarak da tanımlanan nomofobi kavramlarını gündeme getirmiştir. Bu çalışmada OKB tanılı ergenlerle sağlıklı kontrol grubundaki ergenlerin akıllı telefon bağımlılığı ve nomofobi açısından karşılaştırılması ve akıllı telefon bağımlılığı ve nomofobinin dürtüsellik ile ilişkisinin araştırılması amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya 12-18 yaş aralığında, DSM-5 tanı ölçütlerine göre OKB tanısı alan 65 ergen ve 65 sağlıklı kontrol grubu ergen alınmıştır. Psikiyatrik değerlendirme çocuk ve ergen ruh sağlığı uzmanı tarafından yapılmıştır. Hasta grubunda yer alan ergenlere obsesyon ve kompulsiyon çeşitliliğini saptamak ve derecelendirmek için Çocuklar için Yale-Brown Obsesyon-Kompulsiyon Ölçeği (ÇY-BOKÖ) araştırmacı tarafından uygulanmıştır. Ayrıca çalışmaya katılan tüm ergenler Nomofobi Ölçeği (NMP-Q), Barratt Dürtüsellik Ölçeği-11-Kısa Formu (BDÖ-11-KF), Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği – Kısa Versiyonu (ATBÖ-KV) ölçeklerini doldurarak değerlendirilmişlerdir. Bulgular: OKB grubunun Akıllı Telefon Bağımlılığı puanları sağlıklı ergenlerden anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. OKB grubu ile sağlıklı kontrol grubu arasında nomofobi puanları açısından anlamlı fark bulunmamıştır. OKB grubundaki ergenlerin %40,0'ında ve sağlıklı gruptaki ergenlerin %43,1'inde orta derece nomofobi bulunmaktadır. OKB grubu ile sağlıklı kontrol grubu arasında Barratt Dürtüsellik Ölçeği puanları arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Her iki grupta da akıllı telefon bağımlılığı ve nomofobi puanlarıyla dürtüsellik puanları ilişkili bulunmuştur. Sonuç: Çalışmamızda OKB'li ergenlerde akıllı telefon bağımlılığı, sağlıklı ergenlerden yüksek saptanmıştır. Bu sonuç OKB'li ergenlerin akıllı telefon bağımlılığı açısından riskli bir grup olduğunu gösterir niteliktedir. Her iki grubun da orta şiddette nomofobi gösteriyor olması, nomofobinin ergenler için önem arz eden bir sorun haline geldiğini düşündürmektedir. Ayrıca çalışmamızda, dürtüselliğin akıllı telefon bağımlılığı ve nomofobi ile ilişkili bulunması nedeniyle, klinisyenlerin özellikle dürtüsel özellikler gösteren ergenleri kontrolsüz akıllı telefon kullanımı açısından değerlendirip, mümkünse henüz bağımlılık ve nomofobi ortaya çıkmadan müdahale etmeleri ve tedavi girişimlerinde dürtüselliğin de üzerinde durmaları oldukça önemli gibi gözükmektedir. Anahtar Kelimeler: OKB, Akıllı telefon bağımlılığı, Nomofobi, Dürtüsellik , Ergen