Kemoterapi alan pediatrik hastaların kan kültürlerinde üreyen bakterilerin tür dağılımı ve mortalite ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATİH ŞİMŞEK
Danışman: Ali AYÇİÇEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, kemoterapi alan Çocuk Hematoloji Onkoloji hastalarının kan kültürlerinde üreyen bakterilerin tür dağılımının belirlenmesi ve bakteriyel etkenlerin mortalite ile genel ve olaysız sağkalım üzerine etkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve yöntem: Haziran 2020–Eylül 2025 tarihleri arasında Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Çocuk Hematoloji Onkoloji Kliniği'nde izlenen 0–18 yaş arası 281 hastanın üremeleri geriye dönük olarak incelendi. Hastaların demografik özellikleri, malignite türleri, kan kültürü sonuçları, üreyen bakteri türleri, Gram boyanma özellikleri, enfeksiyon odağı, son kemoterapi ile kültür alınması arasında geçen süre, laboratuvar parametreleri, mortalite ve sağkalım verileri değerlendirildi. Bulgular: Kan kültüründe bakteri üremesi olan 217 hastanın ortanca yaşı ve çeyrekler arası aralığı (ÇAA) 5,6 (8,8) yıl olup, 113'ü (%52,1) erkek, 104'ü (%47,9) kızdı. Hastaların %73,7'si hematolojik, %26,3'ü solid tümör tanılıydı. Bakteriyel üreme saptanan hastalarda en sık izole edilen etkenler Staphylococcus epidermidis, Staphylococcus hominis, Klebsiella pneumoniae, Escherichia coli, Staphylococcus haemolyticus, Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aureus ve Acinetobacter baumannii idi. Gram pozitif bakteriler daha sık izlenmekle birlikte, Gram negatif üreme saptanan hastalarda ölüm oranı daha yüksekti (%32,3 ve %14,5) (P=0,006). Gram negatif üreme saptanan hastalarda genel sağkalımın Gram pozitif üremeye göre anlamlı düzeyde düşük olduğu görüldü (P=0,006). Olaysız sağkalım da Gram negatif grupta daha olumsuz seyretti (P=0,002). Enfeksiyon odağı bulunan hastalarda genel sağkalım ve olaysız sağkalım daha düşük bulundu (sırasıyla P=0,004 ve P=0,005). Gram negatif üremelerde nötrofil ortancası Gram pozitif üremelere göre daha düşüktü (110/mm³ ve 490/mm³; P<0,001). Aynı şekilde trombosit ortancası Gram negatifler üremelerde Gram pozitife göre daha düşüktü (45.000/mm³ ve 63.000/mm³; P=0,001). Sonuç: Kemoterapi alan çocuklarda bakteriyemi önemli bir mortalite nedenidir. Gram negatif bakteriyemi ve enfeksiyon odağı varlığı daha kötü sağkalım ile ilişkili görünmektedir. Anahtar kelimeler: Kemoterapi, kan kültürü, bakteriyemi, çocuk, hematolojik maligniteler, mortalite, sağkalım.