Kronik myeloproliferatif hastalığı olanlarda depresif semptomların normal popülasyon ve kendi alt grupları ile kıyaslanması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KAYSERİ ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TALHA ABA

Danışman: Esra YILDIZHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET Amaç: Bu çalışmada, kronik myeloproliferatif hastalık (KMPH) tanısı alan hastalarda (Esansiyel Trombositoz [ET], Polisitemia Vera [PV], Miyelofibrozis [MF]) semptom yükü ve depresif semptom düzeyinin sağlıklı bireylerle karşılaştırılması, hastalık alt grupları arasındaki olası farklılıkların değerlendirilmesi ve bu klinik tablonun temel hematolojik ve klinik parametrelerle (hemoglobin, lökosit, trombosit, laktat dehidrogenaz [LDH] ve dalak boyutu) ilişkisinin incelenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif ve kesitsel çalışmaya, hematoloji polikliniğinde takipli 60 KMPH hastası (20 ET, 20 PV, 20 MF) ile yaş, cinsiyet ve komorbiditeler açısından benzer özelliklere sahip 20 hematolojik olarak sağlıklı gönüllü kontrol dahil edildi. Tüm katılımcılara sosyodemografik veri formu ile birlikte, semptom yükünü değerlendirmek amacıyla Myeloproliferatif Neoplazi Semptom Değerlendirme Formu Toplam Semptom Skoru (MPN-SAF TSS) ve depresif semptom düzeyini belirlemek için Beck Depresyon Envanteri (BDE) uygulandı. Hastaların eş zamanlı laboratuvar bulguları ve klinik özellikleri kaydedildi. Veriler uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak analiz edildi; değişkenler arası ilişkiler korelasyon ve regresyon analizleri ile değerlendirildi. Bulgular: KMPH hastalarında MPN-SAF TSS ve BDE skorları, kontrol grubuna kıyasla anlamlı olarak daha yüksek bulundu (sırasıyla p 0,05). Sonuç: KMPH, yalnızca hematolojik parametrelerle sınırlı olmayan, semptom yükü ve depresif belirtiler açısından belirgin etkilenme ile seyreden bir hastalık grubudur. Semptom yükü ile depresyon arasındaki güçlü ilişki, fiziksel ve psikolojik süreçlerin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Alt gruplar arasında anlamlı fark saptanmaması, bu etkinin hastalık tipinden bağımsız olabileceğini düşündürmektedir. Ayrıca, hemoglobin düzeyinin semptom yükü ve depresyon ile ilişkili bulunması, aneminin klinik yönetimde önemli bir parametre olabileceğine işaret etmektedir. Bu bulgular doğrultusunda, KMPH hastalarının izleminde yalnızca hematolojik hedeflerin değil, semptom yükü ve psikolojik durumun da dikkate alındığı bütüncül bir yaklaşımın benimsenmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Beck Depresyon Envanteri; Depresyon; Esansiyel Trombositoz; Kronik Myeloproliferatif Neoplazi; Miyelofibrozis; MPN-SAF; Polisitemia Vera; Semptom Yükü