Hipertansif Romatoid Artritli hastalarda kardiyak rehabilitasyonun etkinliği: Randomize kontrollü çalışma
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ABDURRAHMAN KUTLUCA
Danışman: Serap TOMRUK SÜTBEYAZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Hipertansiyon (HT), Romatoid Artrit (RA) hastalarında oldukça yaygındır ve kardiyovasküler hastalık (KVH) için en güçlü risk faktörlerinden biridir. Açıkçası, bu hastalarda HT ve RA'nın mevcut tedavisinde çoğunlukla farmakolojik müdahaleler önerilmektedir. Hipertansif RA hastaları çok nadiren kapsamlı kardiyak rehabilitasyon (KR) programına yönlendirilmektedir. Bu çalışmanın amacı düzenli farmakolojik tedavi alan hipertansif RA hastalarında KR programının kardiyovasküler mortalite riski, kan basıncı, hastalık aktivitesi, zindelik ölçümleri, yaşam kalitesi ve depresif belirtilerin yoğunluğu üzerine etkilerini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya ACR/EULAR 2010 sınıflandırma kriterlerini karşılayan 43 hipertansif RA hastası dahil edildi. Hastalar web tabanlı yazılımla KR grubunda 20 hasta ve kontrol grubunda 23 hasta olmak üzere iki gruba randomize edildi. Tüm hastalara HT için yaşam tarzı değişiklikleri önerildi. KR grubuna 6 hafta boyunca haftada 3 gün aerobik, dirençli, esneklik ve germe egzersizlerinden oluşan günaşırı rehabilitasyon programı ile birlikte haftada 1 gün KVH ve HT için eğitim verildi. Hastalar başlangıç, 6. hafta, 12. hafta ve 24. haftalarda, kardiyovasküler mortalite için Framingham Risk Score (FRS) ve QRISK®3-2018, kan basıncı için 24 saatlik holter tansiyon takibi, hastalık aktivitesi için DAS28, zindelik ölçümleri için 〖VO〗_2max, Uluslararası Kısa Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ-SF) ve 6 Dakika Yürüme Testi (6DYT), yaşam kalitesi için Kısa Form 36 (SF-36) ve depresif semptomların şiddeti için Beck Depresyon Envanteri (BDE) ile değerlendirildiler. Bulgular: Dört farklı zaman diliminde yapılan tekrarlı ölçümlerin analizi, hastaların FRS ve QRISK®3-2018 KVH risk skorlarının, KR grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı şekilde azaldığını gösterdi (p=.000). Kontrol grubunun aerobik kapasitesinde anlamlı bir değişiklik saptanmazken (p=.210), KR grubunun 〖VO〗_2max değerlerinde başlangıç ölçümüne göre 24. haftaya kadar ortalama 5.2 mL.dk⁻¹.kg⁻¹ bir artış meydana geldi (p=.000). Kontrol grubuyla karşılaştırıldığında KR grubunun 24 saatlik sistolik ve diyastolik kan basınç istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş vardı (p=.000). Bu azalma gece sistolik kan basıncında daha belirgindi (gece ηp2=.182 ve gündüz ηp2=.102). Çalışmaya katılan tüm hastalar remisyonda olmasına rağmen, tekrarlı ölçümlerde KR grubunun 〖DAS28〗_CRP ve 〖DAS28〗_(ESR )skorlarında istatistiksel olarak anlamlı azalma gözlendi (sırası ile p=.002 ve p=.000). Ayrıca uygulanan KR programı, SF-36'da sağlığın sekiz alt boyutunu ve depresif belirtilerin şiddetini önemli ölçüde iyileştirdi (p=.000). Sonuç: Bu çalışma KR programının, hipertansif RA hastaları üzerindeki etkisini araştıran ilk randomize kontrollü çalışmadır. KR programı, hipertansif RA hastalarında hastalık aktivitesinde herhangi bir alevlenme olmaksızın KVH riskini iyileştirebilir ve tedavi programlarında yer verilmelidir. Anahtar Kelimeler: Hipertansiyon, Romatoid Artrit, Kardiyak Rehabilitasyon, Kardiyovasküler Risk