Çölyak hastalarında otoimmün karaciğer hastalığı birlikteliği ve varlığının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANTALYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE TAN DOĞRUEL
Danışman: Ayhan Hilmi ÇEKİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Çalışmamızda çölyak hastalarında transaminaz yüksekliği ve olası otoimmün karaciğer hastalığı ilişkisini tespit etmek amaçlanmıştır. Bu sayede nedeni bilinmeyen transaminaz yüksekliklerinde çölyak hastalığı riskinin belirlenmesi hedeflendi. GEREÇ VE YÖNTEM: Sağlık Bilimleri Üniversitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde tek merkezli ve kesitsel olarak yapılmıştır. İç Hastalıkları ve Gastroenteroloji polikliniklerinde takip edilen ve dâhil etme kriterlerine uygun olan 18 yaşından büyük olup gönüllü olan 150 hasta çalışmaya dâhil edildi. Hastaların demografik verileri, diyet uyumu bilgileri, karaciğer ultrasonografi ve endoskopi bulguları, duodenum biyopsi sonuçları, karaciğer biyopsileri, karaciğer enzim takipleri ve otoantikor sonuçları kaydedildi. Ek olarak anti aktin antikor düzeyi çalışıldı. IBM SPSS Statistics 23 programı kullanılarak istatistiksel analiz yapıldı. BULGULAR: Çalışmamızda; çölyak hastalığı ile takipli hastaların 25'inde (% 16,7) ALT, 4'ünde (% 2,7) AST, 5'inde (% 3,3) GGT,17'sinde (% 11,3) ise ALP yüksekliği olduğu görüldü. ALT yüksekliği ve diyet uyumu arasında istatiksel olarak anlamlı ilişki saptandı (p=0,003). 32 (% 21,3) hastada eşlik eden en az bir otoimmün hastalık mevcuttu. 19 (% 12,9) hastada ANA pozitifliği, 4 (% 2,7) hastada ASMA pozitifliği, 3 (% 2,1) hastada anti aktin antikor pozitifliği, 6 (% 4,1) hastada ANCA pozitifliği saptandı. 2 (% 1,3) hastada eşlik eden otoimmün hepatit saptandı. SONUÇ: Çölyak hastalığı olanlarda transaminaz yüksekliği oldukça artmış sıklıklarda raporlansa da bu hastaların büyük bir kısmında sıkı glutensiz diyet altında transaminaz değerlerinin normale döndüğü görülmektedir. Sıkı glutensiz diyete rağmen transaminaz yüksekliği sebat eden hastalarda otoimmün hepatit yönünden ileri inceleme yapılmalıdır.