Karbonmonoksit zehirlenmelerinin thiol/disülfid homeostazı üzerine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA KEÇİÖREN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZGE EBRU DAĞCI VARHAN
Danışman: Yunsur ÇEVİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: CO gazı karbon bazlı maddelerin tam yanmamasıyla açığa çıkan renksiz kokusuz ve tatsız bir üründür. CO dünya çapında zehirlenmeye bağlı ölümlerin en önde gelen nedenidir. Günümüze kadar yapılan çalışmaların ışığında, hipoksi nedeniyle ortaya çıkan oksidatif stres reaksiyonlarının birçok organ ve sistem hasarına neden olduğu bilinmektedir. Özellikle hastalığın şiddetinin belirlenmesinde bu reaksiyonların yeri büyüktür. Çalışmanın amacı, CO zehirlenmelerinin erken dönemde şiddetinin belirlenmesinde kullanılabilecek parametre olarak thiol disülfit dengesinin etkinliğinin değerlendirilmesidir. Bu sayede tanısal aşamada klinik uygulamalara katkı sağlanması beklenmektedir. Materyal ve Metod: Çalışmanın örneklemi, T.C. Sağlık Bakanlığı 2. Bölge Kamu Hastaneler Birliği Sağlık Bilimleri Üniversitesi Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniğine 15 Kasım 2015 – 15 Nisan 2016 tarihleri arasında karbon monoksit zehirlenmesi ile başvuraran 84 hasta ve benzer demografik özelliklere sahip 84 sağlıklı vaka dahil edilerek yapıldı. Hasta grubundan ve kontrol grubundan alınan kan numunelerinde Thiol/Disülfid Homeostaz (Erel paneli) düzeyi analiz edildi. Kullanılacak olan veriler çalışma formuna kaydedildi. Kayıt edilen tüm veriler SPSS for Windows® 15.0 (SPSS Inc, Chicago, USA)® istatistik programı kullanılarak analiz edildi. P 0.05). Çalışmadaki thiol ve disulfide incelendiğinde, native thiol (sh) ortanca değerleri hasta ve sağlıklı grupta sırasıyla 399.70 μmoll−1 (354.50-423.65) ve 362.95 μmoll−1 (321.95-401.25) saptandı ve bu fark istatistiksel açıdan anlamlı bulundu (p=0.01). Ayrıca, total thiol (tt) değerleri karşılaştırıldığında sırayla 439.1 μmoll−1 (390.9-467.3) ve 396.1 μmoll−1 (358.5-435) μmoll−1 olarak belirlendi. Gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p=0.001) Bu değerlerin biribirine oranları karşılaştırıldığında ise istatistiksel açıdan anlamlı fark bulunamadı (hepsi için p>0.05). Hasta ve kontrol grubu arasında sh, tt değerleri için sırayla 0.65, 0.67 eşik değer olarak bulundu. Bu değerler için ROC analizi yapıldı. Sırasıyla, sh değeri için x en ideal eşik değer olan 381.7 için %61 sensitivite ve spesifite değeri hesaplandı. tt için en ideal eşik değer olan 5.09 için sensitivite ve spesifite değerleri %63 olarak bulundu. Son olarak çalışmada CO zehirlenmesi ile gelen hastalardaki thiol ve disülfid değerlerinin, ilk geliş ve 3. saatteki ilişkisini değerlendirmek için bir karşılaştırma yapıldı, sh ve tt değerleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu görüldü (p<0.001). Sonuç: Acil servise CO zehirlenmesiyle başvuran hastaların hem ayırıcı tanısında hem de şiddet göstergesi olarak thiol-disülfid değerlerinin klinik kullanılabilirliği olmadığını düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: Karbon monoksit zehirlenmeleri, thiol-disülfid homeostazis, oksidatif stress