Çoklu ilaca dirençli gram negatif bakterilerde aztreonam-seftazidim avibaktam kombinasyonunun sinerjistik aktivitesinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE ULUSLARARASI TIP FAKÜLTESİ, TEMEL TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA YILMAZ GÜLER
Danışman: Banu BAYRAKTAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Metallo-beta-laktamaz (MBL) üreten mikroorganizmalar seftazidim-avibaktam (CZA) dahil olmak üzere çoğu β-laktam antibiyotiğe direnç gösterir ancak aztreonam'ı (ATM) hidrolize edemez. Birçok MBL üreticisi ayrıca ATM'yi inaktive eden ancak avibaktam (AVI) tarafından inhibe edilen enzimler taşır. Bu durum, ATM-CZA kombinasyonu için bir etki mekanizması sağlar. Yakın zamanda geliştirilen sıvı disk elüsyon (SDE) yöntemi sinerji testine basit bir yaklaşım sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı ATM-CZA sinerjisini tespit etmek için SDE yöntemini gradiyent difüzyon test yöntemiyle karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: 89 Klebsiella pneumoniae, 3 Enterobacter cloacae complex ve 54 Stenotrophomonas maltophilia olmak üzere toplam 146 izolat çalışmaya dahil edildi. SDE yöntemi, referans yöntem olarak gradiyent difüzyon testi ile karşılaştırıldı. Sonuçlar, kombine disk sinerji (KDS) ve çift disk sinerji (ÇDS) testleriyle karşılaştırıldı. SDE'de üreme kontrolü, ATM, CZA ve ATM+CZA olmak üzere dört tüp hazırlandı. Dördüncü tüpte üreme görülmediğinde sinerji varlığı kaydedildi. ATM ve CZA gradiyent test şeritleri, bakteri inokülumu ekimi yapılmış olan Mueller-Hinton Agar (MHA) plaklarına sırayla yerleştirildi. ATM ve CZA için minimum inhibitör konsantrasyonu (MİK) da ayrı ayrı belirlendi. KDS sonuçlarında, kombinasyon zon çapının ATM çapından ≥5mm olması sinerji lehine değerlendirildi. KDS ile sinerji negatif bulunan izolatlar (n=22), antibiyotik diskleri %0,9 izotonik sodyum klorür (serum fizyolojik) ile ıslatılarak tekrar edildi. Bulgular: SDE test sonuçları, gradiyent difüzyon test sonuçlarıyla %100 uyumlu bulundu. SDE, KDS ve ÇDS'nin gradiyent difüzyon testiyle uyumları sırasıyla %100(146/146), %84,93(124/146), %98,63(144/146) bulundu. Sinerji negatif bulunan 22 izolatta KDS testi, antibiyotik testleri ıslatılarak tekrarlandı ve %100 uyumlu bulundu. Sinerji, oksasilinaz-48 (OXA-48) benzeri ve KPC üreten suşlarda da tespit edildi. CZA'ya duyarlı bulunan 86 izolatın 80 tanesinde, kombinasyonla saptanan MİK değeri, CZA MİK'inden daha düşük bulundu. Sonuç: SDE yöntemi, ATM-CZA kombinasyonunun sinerjik etkisini saptamada gradiyent difüzyon testiyle %100 uyum göstermiştir. SDE'nin, KDS ve ÇDS yöntemlerine kıyasla sinerjiyi saptamada daha güvenilir sonuçlar verdiği belirlenmiştir. ATM-CZA kombinasyonu, yalnızca S. maltophilia ve MBL üreten Enterobacteriaceae üzerinde değil; farklı karbapenemaz sınıflarına karşı da etkili bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Aztreonam, Seftazidim-avibaktam, Sıvı disk elüsyon testi, Antimikrobiyal duyarlılık testi, Sinerji testi, Metallobetalaktamaz