Normal vücut kitle indeksine sahip hiperprolaktinemili bireylerde trigliserid/HDL ölçümü ile metabolik sendrom riskinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SULTAN ABDÜLHAMİD HAN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ECE SEÇGİN DEMİR
Danışman: Mustafa KAPLAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Prolaktin reprodüktif sistem, immün sistem, glukoz, yağ ve kemik metabolizmaları üzerinde çoğu tanımlanmış birçok işlevi bulunan peptid yapılı bir hormondur. Hiperprolaktineminin yağ oranında artış ile kilo alımı, insülin sekresyon ve direncinde artış, aterojenik lipidlerde artış, endotelyal disfonksiyon ve subklinik inflamasyon gibi sonuçlara neden olduğuna dair kanıtlar mevcuttur. Bu durumların başta metabolik sendrom ve kardiyovasküler hastalık olmak üzere birçok probleme zemin hazırladığı bilinmektedir. Bu çalışmada TG/HDL oranının 10 tabanında logaritması ile hesaplanan PAİ değeri aracılığıyla hiperprolaktineminin metabolik sendrom açısından riskinin değerlendirilmesi ve literatüre bu amaçla kullanılabilecek farklı bir parametre sunmak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız retrospektif ve tek merkezli bir çalışma olup 63 hiperprolaktinemi hastası ve 55 sağlıklı kontrol olmak üzere 118 birey ile yapılmıştır. Bireylerin rutin poliklinik kontrolleri sırasında kaydedilmiş anamnezleri, boy ile kilo ölçümleri ve yapılan tetkikleri geçmişe dönük incelendi. Kronik hastalıkları, ilaçları, boy, kilo, VKİ, glukoz, insülin, prolaktin, TSH, ALT, kreatinin, WBC, total kolesterol, LDL, HDL, TG değerleri kaydedildi, HOMA-IR ve PAİ değerleri hesaplandı. Analizlerin uygulamasında IBM SPSS 22.0 programı kullanıldı ve istatistiksel anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak belirlendi. Bulgular: Çalışmamızda hiperprolaktinemi hastalarında insülin, VKİ, LDL, TG, total kolesterol, HOMA-IR ve PAİ anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Her iki grupta da PAİ değeri kilo, VKİ, LDL, ALT ve WBC değerleri ile pozitif korelasyon göstermiş olup bu ilişki hasta grubunda daha güçlüdür. Hasta grubunda PAİ, yaş ve total kolesterol ile de pozitif korele görülmüştür. Prolaktin düzeyi ile bu parametreler arasında korelasyon bulunmamıştır. Kontrol grubunda prolaktin düzeyi ile TG negatif korele, HDL pozitif korele bulunmuştur. Hasta ve kontrol grubunu ayırt edecek PAİ düzeyi 0,13 olarak saptanmıştır. Sonuç: Hiperprolaktinemi hastalarında insülin direnci ve dislipidemi saptanmıştır. PAİ, sağlıklı bireylere kıyasla anlamlı yüksek ve birçok metabolik sendrom ilişkili parametreyle korele bulunmuştur. Bu hastalarda metabolik sendrom riskinin artacağı öngörülebilir ve risk değerlendirirken serumda glukoz, insülin, lipid değerleriyle birlikte PAİ de bakılması önerilebilir. Anahtar kelimeler: Hiperprolaktinemi, metabolik sendrom, trigliserid/HDL oranı