Kadavra koyun özefagus modelinde düğme pil yaralanmasının şiddetini azaltmaya yönelik ev tedavileri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL FATİH SULTAN MEHMET SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YUNUS AKDAŞ
Danışman: Burak ÇELİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çocuklar sıklıkla oyuncakları ve diğer yabancı cisimleri ağızlarına götürür ve hatta bazen onları yutarlar. Zihinsel engelli daha büyük çocuklar da yabancı cisim yutma riski altındadır. Düğme piller, yutulduktan sonra ilk 2 saat içinde ciddi özefagus yaralanmalarına neden olabilir. Düğme pili yutulması durumunda müdahale oldukça kritik ve önemli bir konudur. Erken müdahale; ciddi komplikasyonların önlenmesi ve yaşamı tehdit eden durumların önüne geçilmesi için ehemmiyet arz etmektedir. Bu çalışmada amaç kadavra koyun özefagus modellerinde üzüm pekmezi, nar ekşisi, kefir, bal ve sükralfat uygulanmalarının düğme pilin özefagus üzerinde neden olduğu hasarlanmayı azaltmada etkisinin değerlendirilmesidir. Gereç ve yöntem: Bu araştırma yerel mezbahaneden alınan kadavra koyun özefagusları üzerinde yapıldı. Deneyde bal, sükralfat, salin, üzüm pekmezi, nar ekşisi ve kefir preparatları kullanılarak düğme pil ile oluşturulacak özefagus hasarlanma modelinde düğme pilin özefagus dokusundaki oluşturduğu hasardan korumaya yönelik etkileri değerlendirildi. Bu değerlendirme için doku sıcaklık ölçümü, doku pH ölçümü, pilin voltaj ölçümü ve histolojik hasarlanma derecesi (mikroskopik hasarlanma derecesi-nekroz derinliğine) karşılaştırmalı olarak incelendi. Bulgular: Deneyde toplam 54 özefagus modeli kullanıldı. Doku pH farklılıkları incelendiğinde en fazla nötralizasyon bal grubunda izlenirken baldan daha az nötralizasyon yapan üzüm pekmezi, nar ekşisi ve sükralfatın birbirlerine benzer nötralizasyon yaptığı izlenmiştir. Ama salinden ve kefirden daha fazla nötralizasyon yaptılar. Kefirin nötralizasyonda başarısız olduğu değerlendirildi. Üzüm pekmezinin de pil deşarjını azaltmada (OD: 0.43 V) sükralfat ve nar ekşisine kıyasla (sırasıyla OD:0,59/0,52) daha iyi olduğu izlendi. Ama üzüm pekmezi pil deşarjını azaltmada bala kıyasla daha az etkiliydi. Doku sıcaklık farklılıklarına bakıldığında sıcaklık farkları bakımından gruplar arasındaki farklılık istatiksel açıdan anlamlı saptandı (p<0,01). Sıcaklıklar arasındaki farklar incelendiğinde en fazla farkın nar ekşisi grubunda olduğu, en az farkında pekmez grubunda olduğu tespit edildi. Nar ekşisi ve üzüm pekmezi grubunun doku hasarlanma derecesini bala kıyasla daha az önlediğini ama sükralfata ve saline oranla daha fazla önlediği görüldü. Sonuçlar: Pilin dokuya verdiği hasarı azaltmada pilin erken çıkartılması en önemli basamaktır. Bu çalışmada pilin çıkartılmasına kadarki süreçte üzüm pekmezi ve nar ekşisinin bal ve sükralfata potansiyel bir alternatif olabileceği gösterilirken, kefirin pil hasarını arttırabileceği gösterilmiştir. Anahtar kelimeler: Düğme pil, koroziv madde, nötralizasyon yöntemleri, özefagus yaralanması