Acil serviste diyabetik ketoasidoz tanısı alan hastalarda "DKA Prediktif Skoru"nun mortalite ve morbiditeyi öngörmedeki değeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA DENİZ GÖKTEPE
Danışman: Neşe ÇOLAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Diyabetik ketoasidoz (DKA), diyabetes mellitusun en ciddi akut komplikasyonlarından biri olup acil servise başvuruların önemli nedenleri arasındadır. DKA'nın klinik seyri; hastanın yaşına, eşlik eden komorbiditelere, başvuru anındaki metabolik bozukluğun şiddetine ve tedaviye yanıt hızına göre değişir. Literatürde DKA için yaygın kabul görmüş, kolay uygulanabilir bir prognostik skorlama sistemi bulunmamaktadır. Literatürde tek merkezli küçük bir örneklemde geliştirilmiş olan "DKA Prediktif Skoru"nun geniş popülasyonlarda doğrulanmaya ihtiyaç duyması nedeniyle çalışmamızda bu skorun acil serviste mortalite ve morbiditeyi öngörmedeki geçerliliği araştırıldı. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada, üçüncü basamak bir acil serviste 01.01.2020–01.07.2025 tarihleri arasında DKA tanısı alan 18 yaş üzeri 287 hastanın verileri retrospektif olarak incelenmiş, hastalar DKA Prediktif Skoru'na göre düşük (1–14) ve yüksek riskli (14.5–23.5) olarak sınıflandırılmıştır. Hastaların demografik özellikleri, komorbid hastalıkları, laboratuvar parametreleri, tetikleyici faktörleri ile mortalite (24 saatlik, 7 günlük ve hastane içi) ve morbidite kriterleri (entübasyon, YBÜ yatışı, inotrop desteği, HD ihtiyacı, sepsis, arrest) değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 287 hastanın yaş ortalaması 48,5±18,4 ve %50'si kadındı. DKA Prediktif Skoru'na göre 278 (%97) hasta düşük, 9 (%3) hasta yüksek riskliydi. Yüksek riskli grupta kalp yetmezliği (p=0,03) ve pankreatit (p=0,042) komorbiditeleri daha fazlaydı. Laboratuvar parametrelerinden glukoz, anyon gap, üre ve hemoglobin düzeyleri gruplar arasında anlamlı farklılık gösterdi. Yüksek riskli grupta mortalite ve morbidite kriterlerinden olan entübasyon, YBÜ yatışı ve sepsis gelişimi daha sık saptandı. DKA Prediktif Skoru'nun mortalite (AUC: 0.545) ve morbidite (AUC: 0.504) açısından öngörü gücü "kabul edilebilir" düzeyde bulundu. Sonuç: DKA Prediktif Skoru acil serviste DKA hastalarının erken risk sınıflamasında pratik ve kullanılabilir bir araç olup, özellikle yüksek riskli hastaların erken tanımlanmasına katkı sağlayabilir. Skorun prospektif, çok merkezli çalışmalarla doğrulanması önerilir. Anahtar kelimeler: Diyabetik ketoasidoz, Acil servis, Mortalite, Morbidite, DKA Prediktif Skoru