Ratlarda deneysel olarak oluşturulmuş miringoskleroz modelinde topikal plateletten zengin plazma kullanımının etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANTALYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, KULAK BURUN BOĞAZ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NAFİZ TUFAN VAROL
Danışman: Necmi ARSLAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Miringoskleroz, timpanik membranın lamina propriasının hyalinizasyonu ve takiben kalsifikasyonu ile karakterize bir durumdur. Miringoskleroz oluşumuna perforasyonla seyredebilen akut süppüratif otitis media, kronik otitis media, orta kulakta sıvı birikimiyle karakterize efüzyonlu otitis media, kulak zarının travma ile yırtılması veya efüzyonlu otitis medianın tedavisinde uygulanan miringotomi, ventilasyon tüpü yerleştirilmesi gibi işlemler sebep olur. Bunlar, kulak burun boğaz pratiğinde oldukça sık karşılaşılan patolojilerdir. Efüzyonlu otitis media tedavisinde kullanılan miringotomi ve ventilasyon tüpü yerleştirilmesi de kolaylıkla ve sık uygulanan bir girişimdir. Bu nedenle miringoskleroz, çoğu zaman asemptomatik seyretse de pratikte sık karşılaşılan ve zaman zaman morbiditeye sebep olabilen bir durumdur. PRP (Plateletten zengin plazma), bireyin kendi kanından belirli bir yöntem ile elde edilen serum preparatıdır. Elde etmesi oldukça kolay olmakla beraber; yapılan çalışmalarda doku rejenerasyonunu desteklediği, antiinflamatuar ve antioksidan özelliği olduğu gösterilmiştir. Ortopedi, plastik ve rekonstrüktif cerrahi, dermatoloji gibi birçok branşta aktif olarak kullanılan PRP, kulak burun boğaz pratiğinde de özellikle otoloji alanında son zamanlarda gündeme gelmektedir. Ratlarda oluşturulan miringoskleroz modellerinde daha önce antioksidan ve antiinflamatuar özellik gösteren birçok madde denenmiştir. Ancak PRP'nin doku yenileyici, anti-inflamatuar ve antioksidan etkisinden yararlanılarak, serbest radikal artışı ve kronik inflamasyonla ilişkili olan miringoskleroz gelişimine etkisini araştıran herhangi bir çalışma bulunmamaktadır. Bu nedenle, bu çalışmada ratlarda oluşurulmuş miringoskleroz modelinde PRP kullanımının etkisi araştırıldı. Gereç ve Yöntem: Çalışmada Sprague Dawley albino cinsi 26 adet rat kullanıldı. Ratlardan rastgele şekilde iki tanesi PRP hazırlanmak üzere ayrıldıktan sonra kalanlar rastgele şekilde üç gruba dağıtıldı. Çalışmanın birinci gününde; tüm gruplardaki ratların otomikroskopik muayenesi sonrasında, her üç gruptaki ratların bilateral timpanik membranlarına posterosuperior kadrana steril pik yardımıyla perforasyon oluşturuldu. Ardından her üç gruptaki ratların sol kulağına beş gün %0.9'luk serum fizyolojik damlatıldı. Grup 1'teki ratların sağ kulağına herhangi bir tedavi uygulanmadı. Grup 2'deki ratların sağ kulağına beş gün 0,4 mg deksametazon çözeltisi damlatıldı. Grup 3'deki ratların sağ kulağına beş gün taze hazırlanmış prp çözeltisi damlatıldı. Çalışmanın on beşinci gününde tüm gruplardaki ratların otomikroskopik muayenesi yapıldı. Hiçbir hayvanda dış veya orta kulakta enfeksiyon, adhezyon, perforasyon ya da retraksiyona rastlanmadı. Miringosklerotik lezyonlar dört puanlık skala kullanılarak semikantatif olarak değerlendirildi. Ardından ratlar sakrifiye edilerek timpanik membranları histopatolojik değerlendirme için disseke edildi. Preperatlar Hematoksilen-Eozin ve Masson-Trikrom ile boyanarak hazırlandı ve ışık mikroskobisi ile değerlendirme yapıldı. Bulgular: Sadece miringotomi yapılan kulaklar ile deksametazon tedavisi uygulanan kulaklar arasında histopatoloji skoru (p<0,05), inflamatuar hücre sayısı (p<0,05) ve timpanik membran kalınlığı (p<0,05) açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu. Sadece miringotomi yapılan kulaklar ile PRP tedavisi uygulanan kulaklar arasında histopatoloji skoru (p<0,05), inflamatuar hücre sayısı (p<0,05) ve timpanik membran kalınlığı (p<0,05) açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu. PRP tedavisi verilen kulaklar ile serum fizyolojik (kontrol) verilen kulaklar arasında arasında otomikroskopi skoru (p<0,05), histopatoloji skoru (p<0,05), inflamatuar hücre sayısı (p<0,05) ve timpanik membran kalınlığı (p<0,05) açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu. Deksametazon tedavisi uygulanan kulaklar ile PRP tedavisi uygulanan kulaklar arasında ise değerlendirilen kriterlerden herhangi birinde istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Sonuç: Timpanik membran hasarı sonucu oluşan miringosklerozun önlenmesinde plateletten zengin plazmanın ratlarda topikal olarak dış kulak yoluna uygulanması inflamasyonu azaltarak ve skleroz gelişimini önleyerek, daha ince bir zar yapısıyla iyileşme sağlamaktadır. Anahtar kelimeler: Miringoskleroz, plateletten zengin plazma, doku yenilenmesi, mirinogotomi