COVID-19 hastalarında inflamatuar belirteçler ile akut böbrek yetmezliği gelişimi arasındaki ilişki
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEYMA ŞAHİN
Danışman: Cenk AYPAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:COVID-19 hastalığı temel olarak solunum yollarını tutsa da ekstrapulmoner tutuluma da neden olabilmektedir. Bu çalışmada COVID-19 hastalığı ile ilişkili inflamatuar ve biyokimyasal parametrelerle renal tutulum ve akut böbrek yetmezliği gelişimi arasındaki ilişkiyi bulmak ve değerlendirmek amaçlanmıştır. Bu çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi COVID-19 servislerinde COVID-19 tanısı ile yatarak tedavi gören hastalarda yapılmış, retrospektif kohort tipi, tek merkezli bir çalışmadır. Çalışmaya 18 yaş ve üstü hastalardan KDIGO sınıflamasına göre ABY gelişen ve ABY gelişmeyen (kontrol grubu) vakalardan CRP, prokalsitonin, d-dimer, fibrinojen, LDH, ferritin gibi bazı inflamatuar ve biyokimyasal parametreler ile hemogram bakılmış olan hastalar dahil edilmiştir. Çalışma için belirlenen süre içerisinde dahil etme kriterlerine uyan 229 hastaya ulaşılmıştır. Verilerin dağılımını bozan uç değerler belirlenmiş, bu doğrultuda 229 katılımcının 13'üne ilişkin veriler araştırma kapsamından çıkarılmıştır. Araştırmaya 216 katılımcı dahil edilmiştir. Hastalarının kayıtlarına hastane kayıt sistemi üzerinden ulaşılmıştır. Hastaların demografik bilgileri (yaş ve cinsiyet), RT-PCR sonuçları, ABY durumu, ölçülen prokalsitonin, d-dimer, CRP, LDH, fibrinojen, ferritin ve hemogram parametreleri değerleri ile YBÜ yatışı ve hastaneden çıkış şekilleri (taburcu, exitus) kaydedilmiştir. Verilerin analizinde SPSS 23.0 programından yararlanılmıştır. Çalışmaya dahil edilen 216 hastanın 95'i kadın, 121'i erkektir. Hastaların 70'i 65 yaş ve altında, 146'sı 66 yaş ve üzeridir. Hastaların 73'ünde akut böbrek yetmezliği bulunurken 143'ünde akut böbrek yetmezliği bulunmamaktadır. Hastaların 79'unda tedavi sürecinde yoğun bakım ihtiyacı gelişmiş, 137'sinde yoğun bakım ihtiyacı gelişmemiştir. 175 hasta tedavi süreci sonucunda taburcu olurken 41 hasta hayatını kaybetmiştir. Çalışmamızda akut böbrek yetmezliği gelişen COVID-19 hastalarında MPV, NLR, LDH, CRP, prokalsitonin, fibrinojen ve d-dimer değerleri ABY gelişmeyen gruba göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. COVID-19'da akut böbrek yetmezliği gelişiminin mortaliteyle ilişkili olduğu da ortaya konmuştur. Hayatını kaybeden hastaların hayatta kalan hastalara göre daha yüksek NLR, ferritin, LDH ve CRP değerleri ile daha düşük trombosit ve lenfosit değerleri olduğu görülmüştür. Yoğun bakıma girme açısından bakıldığında ise nötrofil, MPV, NLR, LDH, ferritin yüksekliği ile lenfosit düşüklüğü YBÜ'ye girme açısından anlamlı bulunmuştur. Sonuç olarak COVID-19 hastalarında akut böbrek yetmezliği gelişiminin MPV, NLR, LDH, CRP, d-dimer ve fibrinojen yüksekliği ile ilişkili olduğu tespit edilmiş olup COVID-19'da ABY gelişimini erken dönemde öngörmede bu parametrelerin kullanılabilineceği ortaya konmuştur.