Mesane kanseri evrelemesinde multiparametrik manyetik rezonans görüntülemenin yeri ve radyoloji-patoloji korelasyonu
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HAMİYET HAVVA ZENGİN
Danışman: Rüştü TÜRKAY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Mesane kanserleri (MK) ürogenital sistemde prostat kanserinden sonra 2. en sık görülen kanser türüdür ve önemli morbidite-mortalite kaynağı olması, yüksek maliyeti nedeni ile zorlayıcı bir sağlık sorunudur. Mesane kanserinin tedavisi kas invazyonuna göre değişiklik göstermekte olup doğru tedavinin seçilmesi evrelemenin doğru yapılmasına bağlıdır. Multimodal yaklaşım operasyon öncesi mesane kanser evrelemesinin optimal düzeye çekilmesini sağlamak açısından önemlidir. Manyetik rezonans görüntüleme (MRG) mesane katmanlarını ve bölgesel anatomik yapıların karakterizasyonunu yüksek uzaysal çözünürlükle incelemeye olanak sağlar. Bu durum, MK'nin fokal evrelemesinde ve transüretral rezeksiyon (TUR-M) öncesi operasyona rehberlik etmesi açısından, MRG'yi potansiyel bir yerel evreleme aracı haline getirebilir. Biz de mesane kanserinin lokal evrelemesinde multiparametrik manyetik rezonans görüntüleme (mpMRG)'nin performansını araştırmayı hedefledik. Metod: Kasım 2020 ile Nisan 2022 tarihleri arasında Haseki Eğitim ve Araştırma hastanesinde Üroloji Ana Bilim Dalı'nda mesane tümörü nedeniyle TUR planlanan hastalara multiparametrik mesane MRG tetkiki yapıldı. Görüntüler Vezical İmaging Reporting and Data System (VIRADS)'e uygun olarak raporlandırıldı ve histopatolojik bulgularla karşılaştırıldı. Tümörlerin ADC değerleri ölçülerek kas invazyonu ve tümör grade ile arasında ilişki bulunup bulunmadığına bakıldı. Bulgular: Toplam 65 hastaya multiparametrik mesane MRG çekimi yapıldı. Optimal dolu mesanesi olmayan 2 hasta, patoloji raporunda tümör gelmeyen 1 hasta, inkomplet rezeksiyon yapılan 2 hasta ve optimal çekim protokolünü sağlamayan görüntülemeye sahip 2 hasta çalışma dışı bırakıldı. Sonuç olarak toplam 58 mesane kanserli hastanın görüntüleri VIRADS'a göre raporlandırıldı. VİRADS skoru 1,2,3 olarak tanımlanan tümörler invazif olmayan, 4 ve 5 olarak tanımlanan tümörler invazif olarak kabul edildiğinde; duyarlılık %84.6, özgüllük %97.8, pozitif öngörü değeri (PÖD) %91.7, negatif öngörü değeri (NÖD) %95.7, doğru bilirlik %94.8 olarak hesaplandı. Ortalama ADC değeri, kas invaze tümörlerde 0,619±0,167 x10 ˉ³ mm² /s, kas invaze olmayan tümörlerde 1,034±0,309 x10 ˉ³ mm² /s olarak hesaplandı. Hesaplanan ortalama ADC değeri kas invaze tümörlerde, invaze olmayanlarla karşılaştırıldığında istatistiksel anlamlı düşük bulundu (p<0,001). R0C analiziyle belirlenen ADC 0,678 x10 ˉ³ mm² /s kesme değeri kullanıldığında, ADC değerinin kas invazyonunu tespit etmede özgüllük %91.6, duyarlılık %84.6 olarak hesaplandı. PÖD %73.3, NÖD %95.3, doğru bilirlik %89.7 idi. Çalışmamızda hastaların patoloji sonucunda, 29 (%50)'unda düşük dereceli, 29 (%50)'unda yüksek dereceli tümör saptandı. Ortalama ADC değerleri yüksek derecelilerde 0.754± 0.199 x10 ˉ³ mm² /s, düşük derecelilerde 1,136±0,332 x10 ˉ³ mm² /s olarak hesaplandı. Hesaplanan ortalama ADC değeri yüksek dereceli tümörler, düşük derecelilerle karşılaştırıldığında istatistiksel anlamlı olarak daha düşük bulundu (p<0,001). Yüksek dereceli ve düşük dereceli tümörler ROC analizi ile değerlendirildiğinde yüksek ve düşük derecelileri ayırt etmede ADC kesim değeri 0,889 x10 ˉ³ mm² /s hesaplandı. Hesaplanan kesim değeri kullanıldığında; tümör derecesini belirlemede özgüllük %82.8, duyarlılık %72.4, PÖD %80.8, NÖD %75,0, doğru bilirlik %77,6 olarak bulundu. Sonuç: MpMRG; MK'nin fokal evrelemesinde potansiyel bir yerel evreleme aracıdır ve transüretral rezeksiyon (TUR-M) öncesi operasyona rehberlik edebilir. VIRADS mesane kanserlerinde kas invazyonunu belirlemede hassas bir sistem olarak görünmektedir. Ayrıca ADC değerleri kas invazyonu ve tümör derecesini öngörmede yardımcı parametre olarak kullanılabilir.