Akut respiratuar distres sendromunda uygulanan pron pozisyonun optik sinir kılıfı çapına etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ATATÜRK GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BAHAR İSAYEVA
Danışman: Esra ÖZAYAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Akut Respiratuar Distres Sendromu (ARDS) akciğerlerin etkilenmesi sonucu hayatı tehdit eden ve solunumsal yetmezlikle sonuçlanan inflamatuar bir durumdur. ARDS tedavisinde pron pozisyonu oksijenasyonun düzeltilmesi için yaygın kullanılan bir mekanik ventilasyon stratejisidir. Pron pozisyonuna bağlı artmış bir intraabdominal basınç (IAB) intratorasik basınç (ITP) üzerinde bir etkiye sahiptir. İntraabdominal basınçtakı yükselmeler torasik kompartmana aktarılır ve bu durum juguler venler üzerinde geri basınçla sonuçlanır. Bu basınca bağlı olarak kanın drenajının azalması intrakraniyal basınç (İKB) artışına yol açar. İKB artışı durumunda optik sinir kılıfının çapı genişlemekte ve çaptaki bu değişiklik İKB'nin ultrasonografi ile optik sinir kılıfı üzerinden değerlendirilmesine olanak sağlamaktadır. Bu çalışmada amaç ARDS olan hastalarda pron pozisyonun optik sinir kılıfı çapı üzerindeki etkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif gözlemsel çalışmaya etik kurul onayı (28/09/2021) ve hasta onamları alınan, PaO2/FiO2 < 150 (P/F oranı) olan ve pron pozisyonu uygulanan 35 ARDS hastası dahil edilmiştir. Pron pozisyonu öncesi ve sonrası 6-18 MHz frekanslı lineer prob ile sağ ve sol gözde aralıksız 3 kez ultrasonografi ölçümü yapılmış ve ortalama değerler hesaplanmıştır. Hasta supin pozisyonda iken ve 16 saat pron pozisyonu sonrası supin pozisyona alındıktan sonra kapalı üst göz kapağı üzerine yerleştirilen lineer prob ile hiperekoik görünümdeki dural kılıflar arasında kalan alandan ölçüm yapıldı. Hem sağ hem de sol gözde 3 kez ölçüm yapılıp ortalama değer hesaplandı. Hastanın mekanik ventilatör ayarları (FİO2, VT, RR, PEEP), hemodinamik monitörizasyon parametreleri (OAB, SAB, DAB), solunumsal parametreleri (SaO2, PaCO2) kaydedildi. Çalışmaya dahil olan hastaların demografik verileri (yaş, cinsiyet, kilo, boy, VKİ) işlem öncesinde kaydedildi. Bulgular: Optik sinir kılıfı çapı ölçümü yapılan pron pozisyonu uygulanan 35 ARDS hastası çalışmayı tamamladı. Sağ gözde pron pozisyon öncesi bakılan ölçüm değerleri 0,429 cm (0,355-0,505) iken, 16 saat pron pozisyonu sonrası bu değerler 0,529 cm (0,494-0,624) olarak ölçüldü. Sağ göz optik sinir kılıfı çapı (OSKÇ) pron pozisyonu sonrası değerlerinin [0,529 cm (0,494-0,624)], pron pozisyonu öncesine göre [0,429 cm (0,355-0,505)] istatistiksel olarak anlamlı şekilde arttığı saptandı (p<0.001). Benzer şekilde sol göz OSKÇ değerlerinin de [0,538 cm (0,465-0,629)], pron pozisyonu öncesine göre [0,432 cm (0,326-0,530)] istatistiksel olarak anlamlı şekilde arttığı bulundu (<0.001). Sonuç: Bu çalışmada yoğun bakımda pron pozisyonu uygulanan ARDS hastalarında, 16 saatlik pron pozisyonu sonrası OSKÇ' nın anlamlı derecede arttığını gözlemledik. Bu durumun uzun süre pron pozisyonda tutulması gereken ARDS hastalarında gözönünde bulundurulması gerektiğini düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: Akut Respiratuar Distres Sendromu, pron pozisyonu, optik sinir kılıf çapı ölçümü, intrakraniyal basıç artışı