Primer hiperparatiroidi hastalarında Renal Rezistif Indeksin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KÜBRANUR SARKI KESİMOĞLU
Danışman: Devrim Sinem KÜÇÜKSARAÇ KIYICI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Primer hiperparatiroidi (PHPT) sık görülen ve renal komplikasyonlara neden olabilen endokrin hastalıklardan birisidir. Çalımamızda PHPT tanısı konulan hastalarda erken dönem renal hasar göstergelerinden biri olan renal rezistif indeksinin (RRİ) ölçülmesi ve klinik parametrelerle ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları polikliniğinde PHPT tanısı konulan 18-65 yaş arası 49 (kadın/erkek:41/8) hasta ve İç Hastalıkları polikiniğine başvuran 46 (kadın/erkek:38/8) sağlıklı kontrol ile gerçekleştirildi. Hastaların antropometrik ölçümlerini içeren ayrıntılı fizik muayene bulguları ile sosyodemografik verileri ve rutin kontrolleri dahilinde yapılmış olan güncel hemogram ve biyokimya sonuçları kaydedildi. Hasta ve kontrol grubunun renal doppler ultrasonografik değerlendirmesi yapılarak RRİ ölçümü gerçekleştirildi. Bulgular: Yaş ve cinsiyet dağılımı açısından gruplar arasında fark yoktu. Hasta grubunun kontrol grubuna kıyasla beden kitle indeksi (BKİ) sistolik kan basıncı (SKB) ve diyastolik kan basıncı (DKB) istatistisel olarak daha yüksek bulundu (sırasıyla; p=0,001 p<0,001 ve p<0,001). Hasta grubunda medyan RRİ değeri 0,67 (0,58-0,90) iken sağlıklı gönüllülerde 0,60 (0,52-0,78) idi. Buna göre RRİ değeri hasta grubunda sağlıklı gruba göre daha yüksek olup her iki grup arasında istatistiksel anlamlı fark vardı (p<0,001). Hipertansiyon (p=0,001), diyabetes mellitus (p=0,045) ve koroner artee hastalığı tanısı olanlarda (p=0,050) RRİ ölçüm değerleri daha yüksek idi. Ölçülen RRİ değerleri ile yaş (r=0,239; p=0,020), BKİ (r=0,244; p=0,017), SKB (r=0,400; p<0,001) ve DKB (r=0,389; p<0,001) arasında pozitif yönde anlamlı korelasyon saptandı. Sonuç: Primer hiperparatiroidizmli hastalarda RRİ değeri sağlıklı kontrollere kıyasla daha yüksek olduğu saptanmış olup, RRİ ölçümünün kan basıncı ve BKİ ile pozitif yönde ilişkisi olduğu görüldü. Bu sonuç PHPT'li hastalarda RRİ ölçümünün renal hasar göstergesi olarak kullanılabileceğini düşündürmekte olup bu konuda yapılacak ek çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Primer Hiperparatiroidizm, Renal Rezistif İndeks.