Total diz protezi cerrahisi geçirmiş bireylerde quadriceps kas kuvveti ile diz eklemi propriyosepsiyon duyusunun incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA UÇAR
Danışman: Mustafa Ertuğrul YAŞA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma total diz protezi cerrahisi geçirmiş bireylerde quadriceps kas kuvveti ile diz eklemi propriyosepsiyon duyusunu incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya cerrahiden sonra en az 1 ay süre geçmiş, bağımsız yürüyebilen ve bilişsel fonksiyonları yeterli olan total diz protezi cerrahisi geçirmiş bireyler dahil edildi. Katılımcıların quadriceps kas kuvveti 'maksimal istemli izometrik kasılma' testiyle, eklem pozisyon hissi aktif ve pasif olarak 'yeniden konumlandırma hata testi' ile ve kuvvet hissi 'kuvvet hassasiyet testi' ile değerlendirildi. Tüm değerlendirmeler izokinetik dinamometre (Cybex Norm®️ Humac USA) kullanılarak yapıldı. Bulgular: Çalışma ortalama yaşları 67 olan (min;maks, 48;84) olan 46 total diz protezi cerrahisi geçirmiş birey (37 kadın, 9 erkek) ile benzer yaş aralığında 46 sağlıklı birey (34 kadın, 12 erkek) ile tamamlandı. Total diz protezi cerrahisi geçirmiş olan bireylerin sağlıklı kontrolleriyle kıyaslandığında quadriceps kas kuvvetinin, eklem pozisyon hissinin ve quadriceps kası kuvvet hissinin istatiksel olarak anlamlı düzeyde azaldığı bulundu (p<0,05). Ayrıca hasta grupta cerrahi geçirilen dizde yapılan ölçümlerde quadriceps kas kuvvetinin, 30° aktif (rho:-0,082, p:0,590), 45° aktif (rho:-0,163, p:0,279), 60° aktif eklem pozisyon hissi (rho: -0,135, p:0,372) ile 30° pasif (rho:-0,071, p: 0,638), 45° pasif (rho:-0,021, p: 0,888), 60° pasif eklem pozisyon hissi (rho:-0,084, p: 0,580) ve quadriceps kuvvet hissi (rho:-0,014, p:0,928) ile ilişkili olmadığı bulundu. Bununla birlikte sağlıklı grupta yapılan ölçümlerde quadriceps kas kuvveti ve quadriceps kası kuvvet hissi arasında düşük düzeyde negatif bir ilişki bulundu (rho:-0,391, p:0,007). Sonuç: Çalışmamız sonuçları total diz protezi cerrahisi geçirmiş ve sağlıklı bireylerde quadriceps kas kuvveti ile eklem propriyosepsiyonu ve quadriceps kası kuvvet hissi arasında bir ilişki olmadığını göstermiştir. Çalışmamız sonunda, kuvvetli olan bir kasın aynı zamanda duyusal açıdan zengin olmadığı sonucuna dayanarak bir kasın değerlendirme ve tedavi süreçlerinde kuvvet komponentinin yanı sıra kasın propriyoseptif fonksiyonunun da ayrıca ele alınması gerektiğini düşünüyoruz. Anahtar Kelimeler: Total Diz Protezi, Propriyosepsiyon, Quadriceps Kası, Kas Kuvveti