Hemanjiom tanısı almış infantlarda kalp hızı değişkenliğine propranolol'un etkisi: Tedavi öncesi ve sonrası holter monitorizasyon çalışması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖKÇE YILDIZ
Danışman: Mustafa ARGUN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: İnfantil hemanjiyomlar bebeklerde sık görülen iyi huylu vasküler tümörlerdir. Hastalığın tedavisinde çeşitli medikal tedaviler kullanılmaktadır. Günümüzde infantil hemanjiom tedavisinde sık kullanılan tedavi seçeneklerinden biri oral propranolol tedavisidir. Non-selektif bir beta bloker olan propranolol 2008 yılından beri infantil hemanjiom tedavisinde etkili bir şekilde kullanılmaktadır. İngilizce literatür tarandığında infantil hemanjiom tedavisinde propranolol kullanımının kalp hızı değişkenliğine etkisini inceleyen çalışma bulunmamaktadır. Çalışmamızda infantil hemanjiom tanısı ile sistemik propranolol tedavisini ağızdan en az 1 ay boyunca kullanmış olan hasta grubunda, bu tedavinin Holter monitörizasyon çalışması ile kalp hızı değişkenliğine etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem: Çalışmamıza Sağlık Bilimler Üniversitesi Hamidiye Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji ve Onkoloji Kliniği'nde 1 Haziran 2020- 31 Ocak 2021 tarihleri arasında yaş aralığı 1-12 ay arasında olan ve ağızdan propranolol tedavi başlanması planlanan infantil hemanjiyom tanılı hastalar dahil edildi. Tedavi öncesi kardiyolojik açıdan muayeneleri yapılan hastaların demografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, kan tetkikleri ve radyolojik görüntülemeleri değerlendirildi. Hastalara propranolol 2 mg/kg/gün olacak şekilde ağızdan iki dozda verildi. Hastalardan propranolol tedavi öncesi ve tedavinin 1.ayında 12-lead Holter cihazı ile en az 1 saatlik kayıt altına alındı. Tüm hastalarda zaman-alan ve frekans-alan değişkenleri hesaplandı. Tedavi öncesi ve sonrası bu değerler birbirleriyle karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmaya infantil hemanjiom tanısı ile ağızdan propranolol tedavisi başlanması planlanan 21 çocuk dahil edildi. Çalışmamızdaki süt çocuklarının 9'u (%42,9) erkek, 12'si (%57,1) kız cinsiyetdi. Hastalarda tedaviye başlama yaş aralığı 2,0-11,0 ay aralığında olup medyan yaş 6 ay idi. Olguların vücut ağırlığı için dağılım aralığı 5,1-10,8 kg olup ortalama vücut ağırlığı 7,0 kg' idi. Hemanjiom lokalizasyonları %52,4 ile baş-boyun, %28,6 anogenital bölge ve %19 ekstremite-gövde bölgesinde idi. Olgularda visseral tutulum saptanmadı. Tüm hastalarımızda hemanjiom tek bir bölgede idi. Olgularımızda altta yatan herhangi bir sistemik hastalık yoktu. Hastalarda kardiyolojik açıdan değerlendirme neticesinde propranolol kullanımına engel herhangi bir kalp hastalığı saptanmadı. Hastalarımızda propranolole bağlı klinik herhangi bir yan etki gözlenmedi. Tedavi öncesi ve sonrası iki Holter arası süre 27,0-35,0 gün arası olmak üzere ortalama 32 gün idi. Tedavi öncesi ve tedavi birinci ayı Holter elektrokardiyografi (EKG) zaman bağımlı parametreleri karşılaştırılması sonucunda oral propranolol tedavi sonrası ortalama kalp hızı, minimum kalp hızı ve maksimum kalp hızı değerlerinde istatiksel anlamlı azalma tespit edildi (p<0,05). NN aralığının Standart Derivasyonu (SDNN), Bitişik NN aralıkları arasındaki farkların standart sapması (SDSD) ve NN aralık indeksinin Standart Sapması (SDNN indeks) parametrelerinde anlamlı fark saptanmadı. Hasta grubunda tedavi sonrası NN aralıklarının Ortalamasının Standart Sapması (SDANN) değeri, tedavi öncesine göre anlamlı olarak yüksek saptandı (p=0,024). Tedavi öncesi ve tedavi birinci ayı Holter EKG frekans bağımlı parametrelerin karşılaştırılması sonucunda çok düşük frekans (VLF), düşük frekans (LF), yüksek frekans (HF) ve LF/HF oranı değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Birinci ve ikinci ölçümler esnasında beyaz kan hücresi, hemoglobin, glukoz ve glikolize hemoglobin (HbA1c) parametlerinde istatistiksel anlamlı fark tespit edilmedi. Platelet değeri ikinci ölçümleri, istatistiksel anlamlı olarak birinci ölçümlerden düşük saptandı (p<0,05). Sonuçlar: İnfantil hemanjiom tedavisinde kullanılan oral propranolol tedavisi ile kalp hızında azalma ve kalp hızı değişkenliği parametrelerinden zaman bağımlı bir parametre olan SDANN değerinde anlamlı oranda artış saptandı. Diğer zaman-alan ve frekans-alan parametrelerinde değişiklik izlenmedi. Propranolol tedavisine bağlı herhangi bir yan etki saptanmadı. Çalışmamız sonucunda elde edilen bulgular neticesinde infantil hemanjiom tedavisinde kullanılan 2 mg/kg/gün dozundaki oral propranolol tedavisinin kalp hızı ve değişkenliğine etkisinin minimal düzeyde olduğu ve bu anlamda güvenilir bir ilaç olduğuna dair kanıtlar elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Holter, infantil hemanjiom, kalp hızı, kalp hızı değişkenliği, propranolol