2010-2025 yılları arası takip ettiğimiz mikozis fungoidesli hastalarda evrelere göre kaşıntı skorlaması, total IgE ve eozinofil sayısının prognostik öneminin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HAYDARPAŞA NUMUNE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FİRDEVS TURAN
Danışman: Şirin YAŞAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızda 2010-2025 yılları arasında kliniğimizde takip edilen Mikozis fungoides (MF) hastalarında, hastalık evrelerine göre kaşıntı şiddeti, total IgE ve periferik kan eozinofil sayısının prognostik açıdan öneminin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmanın yöntemi klinik tabanlı, retrospektif tek merkezlidir. Ocak 2010-Aralık 2025 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dermatoloji Kliniği'ne başvuran klinik, histopatolojik ve/veya immünohistokimyasal olarak MF tanısı alan hastaların yaşı, cinsiyeti, tanı anındaki yaşı, hastalık tümör-nod-metastaz-kan (TNMB) evresi, MF varyantı, MF klinik evresi, hasta takip süresi, takiplerdeki klinik gidişat (klinik veya patolojik progresyon, stabil seyir ve klinik veya patolojik regresyon ve ölüm) total IgE, periferik kan eozinofil sayısı, ß-2-mikroglobulin (B2M) ve laktat dehidrojenaz (LDH) değerleri ve vizüel analog skala (VAS) ile değerlendirilen kaşıntı skoru verileri kaydedilmiştir. Erken ve ileri evre hastalarda VAS kaşıntı skoru, total IgE ve periferik kan eozinofili, LDH, B2M düzeyleri karşılaştırılmıştır. Bu değişkenlerin hastalık sağkalımı üzerindeki etkisi ve bağımsız prognostik etkilerinin olup olmadığı Cox regresyon analizi ile araştırılmıştır. İstatistiksel analizler Jamovi 2.6.19.0 yazılımı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Analizlerde anlamlılık p<0.01 ve p<0.05 düzeylerinde değerlendirilmiştir. Bulgular: Hastaların evrelere göre VAS kaşıntı skoru ve laboratuvar parametreleri karşılaştırıldığında total IgE, VAS skoru ve B2M değerinin erken evre grubunda ileri evre grubunda olanlara göre düşük olması istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p=0,001; p<0,05). Sağkalım süresi üzerinde VAS skoru, total IgE düzeyi, eozinofil düzeyi ve hastalık evresinin etkilerini değerlendirmek amacıyla Cox orantısal risk regresyon analizi uygulanmıştır. Tek değişkenli analizlerde, total IgE düzeyi, eozinofil düzeyi ve hastalık evresi ile sağkalım arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p değerleri sırasıyla 0.037, <0.001, <0.001). Çok değişkenli Cox regresyon analizinde ise yalnızca hastalık evresinin sağkalımın bağımsız belirleyicisi olduğu görülmüştür (p<0.001). VAS skoru, total IgE ve eozinofil düzeyleri çok değişkenli modelde istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. İleri evre hastalıkla ilişkili faktörleri belirlemek amacıyla lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde VAS skoru ve B2M ileri evre ile anlamlı ilişkili bulunmuştur (p değerleri sırasıyla 0.043, 0.041). Sonuç: Hastalık evresinin prognozda en önemli faktör olduğunu, ileri evre hasta grubunda sağkalım oranlarının düştüğünü ve prognoz üzerinde evrenin bağımsız etkili olduğunu saptadık. Total IgE yüksek olan hasta grubunda sağkalım oranlarının daha düşük olduğunu ancak prognoz üzerindeki etkisinin bağımsız olmadığı saptanmıştır. Periferik kan eozinofilisi yüksek olan hasta grubunda sağkalım oranlarının daha düşük olduğu ancak prognoz üzerindeki etkisinin bağımsız olmadığı saptanmıştır. Kaşıntı MF'te sık görülen bir semptom olup çalışmamızda kaşıntı şiddeti ileri evre ile anlamlı derecede ilişkili bulunmuştur ancak VAS skoru sağkalımı etkilememektedir. Total IgE, periferik kan eozinofil ve VAS skoru faktörlerinin prognoz üzerine etkisini saptamak için prospektif, daha geniş hasta popülasyonu içeren çalışmalara gereksinim duyulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Eozinofil, İmmunglobulin E, Kaşıntı, Mikozis Fungoides, Prognoz, Sağkalım