Aile hekimliği asistanlarının hepatit B enfeksiyonu ve aşıları hakkında bilgi düzeyleri, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALİ GÜLLÜ

Danışman: Muhteşem Erol YAYLA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş: HBV enfeksiyonu, küresel ölçekte önemli bir halk sağlığı sorununu temsil eder ve bu bağlamda aile hekimleri, hastalığın önlenmesi, kontrolü ve tedavisi konusunda hayati bir rol oynamaktadır. Bu çalışmanın amacı aile hekimliği asistanlarının HBV enfeksiyonu ve HBV aşıları hakkındaki bilgi düzeylerini değerlendirmektir. Materyal ve Metot: Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Etik Kurulu'ndan alınan izin ile Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi aile hekimliği bölümünde eğitim gören asistanlar üzerinde anket yapılarak gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların demografik verileri, HBV aşısına karşı tutumu ve 19 sorudan oluşan HBV enfeksiyonu ve aşıları hakkındaki bilgi düzeyini ölçen sorular yöneltilerek elde edilen veriler analiz edildi. Bulgular: Çalışma %50,9'u erkek olan 106 katılımcı dahil oldu. Katılımcıların yaş ortalaması 30,88±5,37 iken ortalama hekimlik süresi 5,979±5,38 yıl olarak gözlendi. Katılımcıların %80,2'si daha önceden HBV enfeksiyonu ile karşılaştığını belirtirken, %98,1'i ise ailelere HBV aşısını önerdiğini söyledi. Katılımcıların 19 maddeden oluşan ve bilgilerini ölçen ankete verdikleri doğru yanıt ortalaması 12,66 ±2,12 iken minimum 7 puan ve maksimum 18 puan olarak saptandı. Katılımcıların en az doğru yanıt verdiği soru hepatit B aşısını saklama koşullarıydı (%22,6). Sonuçlar: Aile hekimliği uygulamasının başlangıcından bu yana elde edilen yüksek aşılama oranı her yıl yüzbinlerce kişide hastalığı engellemiştir. Aile hekimliği asistanlarımın hepatit B enfeksiyonunu ve aşıları hakkındaki bilgi düzeyini değerlendirdiği çalışmamız aşının uygulanacağı özel gruplar, aşı içeriği, saklama koşulları gibi konularda hatırlatıcı eğitimlere gereksinimi ortaya koymuştur. Ülkemizde hali hazırda aşı ile eradike edilen hastalıklar aile hekimlerinin başarısı olsa da artan göç ve nüfus hareketliliği nedeniyle genişletilmiş bağışıklama programının hassasiyetle sürdürülmesi gerekmektedir. Ayrıca mezuniyet sonrası eğitim programları içeriğine aşı ve bağışıklama programı eğitimlerinin eklenmesi önerilmektedir. Aile hekimliği uzmanlık eğitiminde aşı ile önlenebilen hastalıklardan HBV'ye ve güncel aşı bilgilerine daha çok yer verilmesi sağlanmalıdır. Bu katkı toplum sağlığı için özel bir konumu olan ve koruyucu önleyici sağlık hizmet sunumunun temeli olan aile hekimlerinin rolünü pekiştirecektir. Anahtar Kelimeler: Hepatit B Virüs Aşısı, Aile hekimliği, Hepatit B Virüs Enfeksiyonu Bilgi Düzeyi