Çok küçük prematüre bebeklerde erken dönem bazı hemogram parametreleri ve akut faz reaktanları ile bronkopulmoner displazi gelişimi arasındaki ilişki
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE TOR
Danışman: Fuat Emre CANPOLAT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş: Bronkopulmoner displazi (BPD) prematüre bebeklerin uzun süreli solunum ve oksijen desteği ihtiyacı ile tanımlanan en önemli akciğer morbiditesidir. Yenidoğan yoğun bakım ünitelerindeki gelişen teknoloji ile ilişkili olarak her geçen gün prematürelerin hayatta kalma oranlarında artış olması nedeniyle BPD oranları yıllar içinde düşme göstermemektedir. BPD için risk faktörleri prematüre doğum, solunum sisteminin matüritesini tamamlayamaması, oksijen ve solunum desteği kaynaklı barotravma, enfeksiyon, malnütrisyon, patent duktus arteriyozus gibi durumlardır. BPD, hastaların hastanede kalma sürelerinin uzamasına, hastalıklara yakalanma sıklığında artışa ve mortalitede artışa sebep olabilmektedir. Amaç: Bu çalışmada BPD'nin tanı ve tedavisinde erken fayda sağlayabilmek ve prognozu iyileştirmek için prematüre bebeklerde ilk gün bakılan hemogram ve enfeksiyon parametreleri ile BPD gelişimi ilişkisine bakmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya 01.09.2019 ile 31.12.2021 tarihleri arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi yenidoğan yoğun bakımda yatan 32 gestasyonel haftanın altında ve 1500 gramın altında doğum ağırlığına sahip prematüreler alınmıştır. Hasta bilgilerine hastane bilgi sisteminden ulaşıldı. Hastaların demografik bilgilerine (cinsiyet, gestasyon haftası, doğum ağırlığı vs.) ek olarak ilk 24 saat bakılan hemogram parametreleri (beyaz küre sayısı, nötrofil sayısı, NRBC), akut faz reaktanları (CRP, IL-6), ek oksijen veya yardımcı solunum ihtiyacına göre BPD gelişip gelişmediği ve BPD gelişmişse BPD evresi ayrıca mortalite durumu kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya alınan 368 hastanın 252'sinde (%68,5) BPD izlenmiş olup 116'sında (%31,5) BDP izlenmedi. BPD gelişenlerin içinde 93 hastada (%25.3) evre 1 BPD, 62 hastada (%17) evre 2 BPD, 97 hastada (%26.2) evre 3 BPD izlenmiştir. Bulgular değerlendirildiğinde doğum ağırlıkları ve gestasyon haftaları BPD olan hastalarda BPD olmayan hastalara göre anlamlı olarak daha düşük bulundu(P <0.001). Hemogram ve akut faz reaktanlarına bakıldığında BPD izlenen hastalarda beyaz küre sayısının düşük olması (P:0.009) ve IL-6 değerinin yüksek olması (p:<0.001) ile ilgili anlamlı fark izlendi. Nötropeni (Mutlak nötrofil sayısı düşüklüğü) ile ilgili BPD gelişimi arasında anlamlı fark izlenmedi (p: 0.21). NRBC yüksekliği ile BPD gelişimi arasında anlamlı fark izlendi (p:0.034). BPD'li bebekler evrelerine göre karşılaştırıldığında düşük doğum ağırlığı, beyaz küre sayısı düşüklüğü ve IL-6 yüksekliği ile BPD evresinin ağırlığı ilişkili bulundu. (p <0,05). Tek değişkenli logistik regresyon analizinde BPD gelişmesi ile arasında en fazla ilişki olan parametrelerin gestasyonel haftanın, doğum ağırlığının ve beyaz kürenin düşüklüğünün, NRBC ve IL-6 yüksekliğinin olduğu belirlendi. Çok değişkenli logistik regresyon analizinde düşük doğum haftası ve IL-6 yüksekliği BPD ile ilişkili anlamlı bulundu. Sonuç: Erken dönem beyaz küre sayısının düşük olması ve IL-6'nın yüksek olmasının BPD ile ilişkili olabileceği bulunmuş olup bu veriler ile BPD gelişiminin öngörülebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Bunu desteklemek için ileri dönemlerde prospektif çalışmalar planlanabilir. Anahtar Kelimeler: Bronkopulmoner Displazi, Prematüre Bebek, Enflamasyon, Akut Faz Reaktanları