Açık kalp cerrahisinde preoperatif intravenöz hidrasyon uygulamasının postoperatif renal fonksiyonlara ve akut böbrek hasarını önleme üzerindeki etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL KOŞUYOLU YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞE ZEHRA KARAKOÇ

Danışman: Hasan SUNAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Açık kalp cerrahisinde preoperatif intravenöz saline (%0,9'luk) ile hidrasyon uygulamasının postoperatif renal fonksiyonlara ve akut böbrek hasarını önleme üzerine etkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. Gereç-yöntem: Araştırmamızda Ekim 2020-Aralık 2020 arasında hastanemizde preoperatif GFR>60 olan diyalizan olmayan ve ileri derecede sağ ve sol ventrikül disfonksiyonu olmayan açık kalp cerrahisi uygulanacak hastalarımızdan 111 tanesi seçilerek 2 gruba randomize olarak ayrılmış; ilk grup (n=55) geleneksel şekilde gece oral alım ve sıvı kısıtlması yapılarak ameliyata alınmış, ikinci grup (n=56) ise preoperatif 12 saat iv hidrasyona tabi tutulmuştur. Bulgular: Preop hidrate edilen grupta kross klemp süresi, total perfüzyon süresi hidrate edilmeyen kontrol grubuna göre düşük görülmüştür. Hidrasyon alan grupta postoperatif erken dönemde özellikle doku perfüzyonu ve oksijenizasyonun indirekt göstergesi kabul ettiğimiz laktat değerinin kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük olduğu görülmüştür (p=0,024). Postop toplam drenaj miktarı, toplam hastane yatışı ve ekstübasyon süresi hidrasyon alan grupta daha düşük görülmüş ancak sadece toplam hastane yatışı istatistiksel açıdan anlamlı bulunmuştur.(p=0,05) Hidrasyon almayan grupta postop EF değerlerinin preop bazal değerlerine göre anlamlı derecede düştüğü görülmüştür (p=0,011). Gruplar arasında KDIGO akut böbrek hasarı sınıflaması açsıından anlaml fark görülememiş olsa da KDIGO-3 ABH'ların %100 mortalite ile ilişkili olduğu ve bu hastaların hepsinin hidrasyon almayan kontrol grubundan olduğu bulunmuştur. Hidrasyon başlanan grupta KDIGO-3 akut böbrek hasarı hiçbir hastada görülmemiştir. Bu sonuçların yanı sıra hidrasyon alan grupta geçici olarak ilk 24 saatte kreatinin yükselmesi ve GFR düşüşü görülebilse de bu değerler 1.haftada normale hatta preop kreatinin değerlerinin bile altına anlamlı derecede inmekte (p=0,008), GFR değeri de preop değerlerinin anlamlı derecede üstüne çıkmaktadır (p=0,003). Hidrasyon verilen hastalarda grup içi mortalite oranı %1,78; hidrasyon verilmeyen kontrol grubu mortalite oranı %5,45 olarak görülmüştür. Sonuç: Kardiyak cerrahi sonrası gelişen multipl komorbidite ve mortalitenin en sık sebebi olan akut böbrek hasarını önleme stratejisi olarak basit, ucuz ve her klinikte uygulanabilir bir tedavi olarak preop saline ile hidrasyon tedavisinin başlatılmasının preop 12 saatlik sıvı kısıtlaması uygulamasına kıyasla daha olumlu sonuçlar verdiği ve yeni çalışmalarla kılavuzlarda öneri olarak eklenebileceği öngörülmektedir. Anahtar kelimeler: Akut böbrek hasarı, kardiyopulmoner bypass, hidrasyon