Böbrek biyopsisi yapılan henoch schönlein purpura nefriti tanılı hastaların klinik özellikleri, laboratuvar bulguları ve tedaviye yanıtlarının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZLEM ÇOLAK
Danışman: Fatma Şemsa ÇAYCI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Henoch Schönlein Purpurası (IgA vasküliti) çocuklarda en sık görülen sistemik vaskülittir. Böbrek tutulumu, HSP hastalarında morbiditeden ve kronik komplikasyonlardan sorumludur. HSP nefriti tedavisi halen üzerinde uzlaşı sağlanamamış bir konudur. Histopatolojik bulgular HSP nefriti tanılı hastalarda bilinen önemli prognostik faktörlerdendir. Hastalığın tedavi şemaları çoğunlukla histopatolojik bulgular üzerine yoğunlaşmıştır. Bu çalışmada, böbrek biyopsisi yapılmış olan HSP nefriti tanılı hastaların klinik ve laboratuvar özellikleri ve tedaviye cevaplarının değerlendirilmesi amaçlandı. GEREÇ VE YÖNTEM: Retrospektif olan bu çalışmada 1 Ocak 2010- 31 Aralık 2017 tarihleri arasında HSP nefriti tanısı alıp böbrek biyopsisi yapılan 3-18 yaş arasındaki hastalar değerlendirildi. Hastaların anamnez, tam idrar tahlili, 24 saatlik idrarda protein, serum albümin, BUN, kreatinin, eGFR, CRP, ESH, tam kan sayımı, c3, c4, ANA, Antids-DNA, IgA, IgM, IgG bilgileri 'SPSS for Windows 22' kullanılarak analiz edildi. Böbrek biyopsisi yapılmayan ve en az 6 aylık izlem şartını sağlamayan hastalar çalışmaya dâhil edilmedi. BULGULAR: HSP nefriti tanı anında hastaların hepsinde(%100) proteinüri mevcuttu. Tanı anında hastaların %33,3'ünde izole proteinüri, %63,6'sında proteinüri ve hematüri, %3'ünde nefrotik sendrom mevcuttu. Hastaların %12,1'inde ABY vardı, bu hastalardan 1'inin histopatolojik evresi Evre-I'di ve nefrotik düzeyde proteinüri mevcuttu. Tanı anında bakılan 24 saatlik idrar protein ortalaması Evre-I de en düşük düzeyde bulunurken, Evre-IIa ve Evre-IV de en yüksek düzeyde saptandı. Diğer yandan tanı anında bakılan en düşük eGFR Evre-IIb de mevcuttu. Ortalama 4 yıllık izlem sonunda, beyaz küre sayısı, trombosit sayısı, BUN, ESH, CRP değerlerinin istatistiksel olarak anlamlı derecede azaldığı, hemoglobin, hematokrit, MPV ve kreatinin değerlerinin istatistiksel olarak anlamlı arttığı saptandı(p<0,05). İstatistiksel olarak anlamlı olmasa da Evre-IIa ve IV deki hastaların ortalama eGFR değerlerinin tedaviye rağmen düştüğü görüldü. Tüm hastaların proteinüri ve hematürilerinde istatistiksel olarak anlamlı derecede düşüş saptandı (p<0,05). İzlem sonunda, hastaların %75,8'inde normal idrar bulguları, %18,2'sinde hafif proteinüri ve %3'ünde hafif proteinüri ve mikroskopik hematüri mevcuttu. Histopatolojik evresi Evre IV olan yalnızca 1 hasta nefrotik düzeyde proteinüriye sahipti. SONUÇLAR: İzlem sonunda hiçbir hastamızda eGFR<60 ml/dk/1.73 m2 saptanmadı. Evre II'deki hastaların proteinüri ve hematürisi kaybolmasına rağmen ortalama eGFR değerinin 60-89 ml/dk/1.73m2 arasında olması HSP nefritinin prognozunu belirleyen proteinüri haricinde ek faktörlerin olduğunu düşündürmüştür. Son yıllarda IgA nefropatisi için kullanılan Oxford evrelemesi HSP nefritinin prognozunu ortaya koymada daha etkili olabilir. Bu konuda ek çalışmalara ihtiyaç vardır. ANAHTAR KELİMELER: Henoch Schönlein Purpurası, HSP nefriti, prognoz